Μια προσωπογραφία του Ναπολέοντα Βοναπάρτη. (Ελεύθερος Τύπος 27.02.2021)

Μια προσωπογραφία του Ναπολέοντα Βοναπάρτη.

Σε επτά συνεχόμενα άρθρα μου προσπάθησα , όσο γίνεται συνοπτικά αλλά συγκεκριμένα και με ιστορική ακρίβεια, να ιχνογραφήσω την εποποιΐα των Στεφανόπουλων-Κομνηνών από την Τραπεζούντα στην Μάνη κι από την Μάνη στην Κορσική μ ‘ενδιάμεσο σταθμοί την Γένοβα. Στο τελευταίο μου άρθρο έθεσα τα κατά τον κοινόν νου λογικά ερωτήματα ως προς την σχέση των οικογενειών του πρίγκηπα Δημητρίου Στεφανοπούλου- Κομνηνού και της οικογένειας του Charles Bonaparte, του πάτερα του Μ. Ναπολέοντα. Ο κοινός νους ώθησε τα ερωτήματα ως το σημείο ν ‘αναρωτηθεί κάποιος λογικά αν τελικά το Bonaparte προερχόταν από την ιταλοποίηση του ελληνικού καλόμερος ( η καλημέρης), όνομα Μανιάτικο. Σήμερα για να φτάσω σχεδόν στο τέλος της μικρής αλλ’ αρχικής ερευνάς μου ( θα υπάρξει στο μέλλον συνέχεια σε συνεργασία με τον Γάλλο συγγραφέα Ερίκ Σιμάρ), θέλω να προσπαθήσω να σας φτιάξω με λέξεις ένα μικρό πορτρέτο του Ναπολέοντα Βοναπάρτη και της προσωπικότητας του. Θα βασιστώ στις ως τώρα πηγές μου αν και με τον καιρό βρίσκω όλο και περισσότερες ιδιαίτερα χρήσιμες στην έρευνα μου.

Τίποτα δεν έδειχνε σύμφωνα με τις μαρτυρίες των πηγών μου, μαρτυρίες της εποχής του Ναπολέοντα, ότι εκείνο το μικρό χοντρούλικο αγόρι, ένα από τα οκτώ παιδιά της οικογένειας, με το ασυνήθιστα σχετικά μεγάλο κεφάλι, μια μέρα θα γινόταν, αυτή η τεράστια ιστορική παγκόσμια προσωπικότητα. Υπήρχαν βέβαια κάποια στοιχεία που έδειχναν ότι είχε κάτι το ιδιαίτερο, όπως το ότι είχε μια ασυνήθιστη σχέση με την μητέρα του. Απ’ ότι φαίνεται το αίσθημα του παιδιού-άντρα, αυτού που ήθελε γρήγορα να μεγαλώσει και ν ‘αναλάβει δύσκολους ρόλους, ήταν βασισμένο στην σχέση με την μητέρα του. Αυτή δεν είχε βαθιά εκτίμηση ( αν και δεν το έδειχνε φανερά) για τον άντρα της Charles, δικηγόρο κι όχι επιτυχημένο οικονομικά, πολύ ευγενή, καλλιεργημένο, αλλά μαλθακό, ένα είδος μαραμένης αριστοκρατίας. Αυτό έκανε τον Ναπολέοντα να επιδιώκει την ιδιαίτερη εκτίμηση της μητέρας του την οποία θεωρούσε την δύναμη της οικογένειας. Όμως αυτή άλλοτε ήταν ζεστή μαζί του κι άλλοτε ψυχρή αρνούμενη να δείξει τον ενθουσιασμό της για τα κατορθώματά του γιού της. Αυτός δεν σταματούσε να ρωτά νέα της μητέρας του από την Πανώρια Στεφανοπούλου- Κομνηνού Permon, όταν μεγάλος πια στο Παρίσι ήταν πολλές φορές την εβδομάδα σπίτι της για γεύμα ή δείπνο. Επίσης όταν είχε επιτυχίες τις ανέφερε στην μητέρα του περιμένοντας προφανώς επιδοκιμασίες. Αυτή ναι μεν επικροτούσε αλλά πάντα πρόσθετε ” ας ελπίσουμε ότι όλα αυτά θα χουν διάρκεια. Επίσης να μην ξεχάσουμε ότι την ημέρα της ενθρόνισης ως αυτοκράτορα δεν ήταν παρούσα, κάτι που δεν πέρασε απαρατήρητο εκείνη την εποχή. Πολλοί είπαν ότι την ενοχλούσε που ο Ναπολέοντας δεν είχε καλή σχέση με τον αδελφό του Λουσιάν. Ίσως. Το γεγονός όμως ότι σε μια τέτοια στιγμή ήταν απούσα σχολιάστηκε.

Ο χαρακτήρας του κι η ιδιαίτερη σχέση με την μητέρα του τον είχαν κάνει ένα παιδί που μιλούσε λίγο, που δεν έδειχνε τα συναισθήματά του ,που για την ηλικία του είχε τάσεις μοναχικότητας, αλλά και που με την παραμικρή ευκαιρία έδειχνε τον υπερβολικά ανθεκτικό και μακράν της ηλικίας του περήφανο χαρακτήρα. Η περηφάνεια, η ανθεκτικότητα και μεθοδική στρατηγικά δύναμη του ήταν βασικά στοιχεία της προσωπικότητας του. Ας δούμε ένα παράδειγμα της παιδικής του ηλικίας. Σύμφωνα με τα λεγόμενα της Saveria, της προσωπικής υπηρέτριας της κ. Βοναπάρτη, όταν ο Ναπολέων δεν ήταν ακόμη επτά χρονών, κατηγορήθηκε από την αδελφή του ότι έφαγε σταφύλια, σύκα και κέδρα από τον κήπο ενός θείου ιερωμένου. Όχι μόνο ήταν κακό που έφαγε από άλλο κήπο αλλά από κήπο ιερωμένου ήταν ακόμη πιο βαρύ. Το πρόβλημα όμως ήταν ότι δεν το είχε κάνει αυτός αλλά η αδελφή του. Κατά την διάρκεια της οικογενειακής “ανάκρισης” για την ανακάλυψη του ενόχου, αρνήθηκε ξεκάθαρα δίχως καμμιά περιστροφή ότι το έκανε αυτός. Δεν κατέδωσε όμως την αδελφή του. Θεωρήθηκε ένοχος και μαστιγώθηκε. Παρότι πονούσε δεν άφησε ούτε ένα δάκρυ να κυλήσει στα μάγουλά του. Είχε πληγές στο σώμα. Όμως δεν λιγοψύχησε. Του είπαν να ζητήσει συγγνώμη. Κι αν το έκανε με καλή διάθεση και θέληση θα τον συγχωρούσαν. Δεν το δέχτηκε λέγοντας ότι ήταν αθώος. Εκείνες τις στιγμές η μητέρα του ήταν σ ‘επίσκεψη στο σπίτι του διοικητή της Κορσικής M.de Marbeuf. Όταν επέστρεψε το μαστίγωμα σταμάτησε. Όμως αποτέλεσμα της επίμονης κι αποφασιστικότητας του ήταν τις επόμενες τρεις μέρες να μην φάει τίποτα άλλο παρά μόνο ψωμί και τυρί ( όχι από το αγαπημένο του Κορσικανό νόστιμο, το broccio).Το εντυπωσιακό ήταν,(κατά την Saveria πάντα ) ότι δεν έκλαψε, ήταν μεν λυπημένος αλλά όχι πεισμωμένος και θυμωμένος στην γωνιά του. Είχε το αίσθημα δίκαιου ανεπτυγμένο. Αφού λοιπόν είχε δίκιο και δεν είχε κλέψει αυτός ήταν ήσυχος μέσα του. Όταν μετά από τέσσερις μέρες η φίλη της αδελφής του Μαριάννας, έμαθε τι έγινε, πήγε κι είπε την αλήθεια. Ότι δηλαδή τα δυο κορίτσια το έκαναν κι όχι αυτός. Τώρα ήταν η σειρά της αδελφής του να τιμωρηθεί. Όταν δε ρωτήσαν τον Ναπολέοντα γιατί δεν την κατέδωσε αυτός απάντησε, όχι και τόσο πειστικά, ότι δεν ήξερε. Όμως όλοι κατάλαβαν ότι δεν θα την κατέδιδε. Συμπεριφερόταν από τότε, από τόσο νωρίς σαν άντρας.

Αυτό το αίσθημα της δικαιοσύνης, της υπερηφάνεια και της μεγάλης ανθεκτικότητας το χε πάντοτε σε όλη του την πορεία, ο Ναπολέων. Σκληρός με αντοχές στις κακουχίες και της καθημερινής και της στρατιωτικής ζωής. Όπως επίσης το κενό με την μητέρα του δεν καλύφθηκε ποτέ. Δεν είχε δεχτεί την στοργή που θα ήθελε γι’ αυτό αλώστε κι είχε κολλήσει με την μεγαλύτερη του και πιο ώριμη γυναικά του την Ζοζεφίνα. Επίσης, αν κι είχε μακρινή συγγένεια με την Πανώρια Στεφανοπούλου- Κομνηνού Permon, εν τούτοις της είχε προτείνει να παντρευτούν κι ας ήταν κατά 25 χρονιά μεγαλύτερη του. Αναζητούσε μέσα από την σχέση του με τις γυναίκες την χαμένη ζεστασιά με την μητέρα του.

Στο Αιάκιο της Κορσικής έμεινε μέχρι 9 ετών. Υστέρα αρχίσαν οι μετακινήσεις του σε διαφορετικές στρατιωτικές σχολές μιας κι αποφάσισε ν ‘ακολουθήσει στρατιωτική εκπαίδευση.

Πάντα κατά τα λεγόμενα της Saveria, αυτό που ήταν γοητευτικό στον Ναπολέοντα όταν έγινε πλέον νεαρός ήταν το βλέμμα του και κυρίως η γλυκιά του έκφραση όταν ήταν σε στιγμές που ενδιαφερόταν για κάποιον. Δίπλα όμως σ ‘αυτό το στοιχείο παραμόνευε ο βροντερός θυμός του. Άστραπτε και βροντούσε όταν θύμωνε. Βεβαία υπήρχε και το αιχμαλωτικό του χαμόγελο. Το ίδιο εντυπωσιακό όταν μιλούσε για να συγκινήσει τα πλήθη. Είχε λεπτά χεριά, αυτά που οι γυναίκες επιθυμούσαν, αλλά ήταν τα ίδια χέρια που σήκωσαν την κορόνα του κόσμου εκείνη την εποχή. Είχε άσπρο δέρμα και τρυφερό, μέσα στο οποίο όμως κρύβονταν ατσάλινοι μυς.

Ολ’ αυτά το προαναφερθέντα στοιχεία, τα οποία δεν μπορούσε κάνεις εύκολα να τα διακρίνει στο παιδί-Ναπολέοντα αρχίσαν να φαίνονται στον νεαρό άντρα – Ναπολέοντα. Απ’ όλα τα παιδιά της Laititia, της μητέρας του, ήταν ο τελευταίος που θα μπορούσε να δώσει την ιδέα ότι θα γίνει κάτι το τόσο μεγαλειώδες όταν θα μεγάλωνε. Ήταν τόσο περήφανος που δεν ήθελε ποτέ να δανειστεί παροτι διαμαρτυροταν στους γονεις του κι η μητερσ του του απαντουσρ σκληρα στις επιστολες της.. Συχνά όταν ήταν στην στρατιωτική σχολή στο Παρίσι προτιμούσε να μείνει μέσα στο δωμάτιο του πάρα να βγει έξω με τους συμφοιτητές του οι οποίοι, γόνοι αριστοκρατικών οικογενειών, είχαν και τα μέσα και την διάθεση να ξοδέψουν χρήματα για να διασκεδάσουν. Ακόμη κι όταν ο συγγενής του ο πρίγκηπας Δημήτριος Στεφανόπουλος – Κομνηνός θέλησε να τον ενισχύσει κάπως οικονομικά χρειάστηκε να του πει ψέματα ότι τα χρήματα που θα του έδινε ήταν τα χρήματα που ο πατέρας του Ναπολέοντα, λίγο πριν πεθάνει στο σπίτι των Στεφανόπουλων-Κομνηνών του τα χε δώσει για τον γιο του τον Ναπολέοντα.

Αυτή η περηφάνεια ήταν που τον έκανε να μην θέλει να δώσει κάποιο δικαίωμα στους γύρω του κι ειδικά στους Γάλλους. Ήθελε να φαίνεται καθόλα Γάλλος κι ας υπήρχαν τόσα σημάδια που φανέρωναν και μια διαφορετική κουλτούρα πίσω από την εμμονική προσπάθεια του να φαίνεται πιο Γάλλος κι από τους Γάλλους. Καθετί που μπορούσε ν ‘απειλήσει την ” γαλλικότητα ” του το απομάκρυνε. Δεν ήθελε σκιές παρότι συχνά τα γεγονότα γύρω από την προσωπική του ζωή προδίδαν ότι όλα αυτά ήταν η προσπάθεια της αναζήτησης νομιμοποίησης της γαλλικής του εικόνας. Όμως γι’ αυτό το θέμα και για τους λογούς που δεν ήθελε να φανεί κάποια άλλη κουλτούρα στην ταυτότητα του, θα μιλήσω την επόμενη εβδομάδα, στο τελευταίο μου άρθρο γι’ αυτήν την υπόθεση των Μανιατών της Κορσικής.

Δημοσθένης Δαββέτας Καθηγητής Φιλοσοφίας της Τέχνης, ποιητής, εικαστικός, γεωπολιτιστικός αναλυτής.

Ανέκδοτο κείμενο 16.02.2021

Θαθελα να ξαναβρώ την θεςη μου στον Κόσμο , τότε , πριν αποκολληθω βίαια απο πάνω του , τότε, που η Αγάπη ήταν συνώνυμο της Φυσης, τότε, που η κάθε λέξη η πράξη ήταν η αβίαστη αρμονία της αναπνοής , τότε ,που το χάδι σήμαινε ταυτόχρονα προστασία και νεύμα για δράση.

Ποτε δεν έμαθα πως έπεσα . Ήταν τιμωρία η Κοσμική δυσλειτουργία;

Κάποιοι είπαν πως έτσι είναι η φυσική λειτουργία . Θα το προτιμούσα.

Γιατί αφήνει την γαλάζια ελπίδα γι’αποφυγη της επικαιρότητας της θλίψης και το βάσανο της συγκίνησης , αφήνει χαραμάδα επιστροφής , αφήνει την δυνατότητα αποφυγής απο τον χείμαρρο των αθέατων δακρύων που υποσκάπτουν.

Αν η πτώση μου απο την αγκαλιά του Πατέρα , αν η απομάκρυνση του μου στέρησε την αθωότητα και μ’εντυσε με τα ρούχα της δυσπιστίας , τότε μ’εμαθε να ξεφεύγω απο τα στενά σύνορα του Εγώ και να κολυμπώ στον ασύνορο ωκεανό του εαυτού μου , πάντα έτοιμος να γυρίσω απο το σκοτάδι με την μουσική του Ορφέα και την Ευριδικη για πάντα διπλα μου ,αδιαίρετη Φωτεινη κουκκίδα στην αμέτρητη ζεστασιά του κρύου σύμπαντος.

Προγονολατρεία κι απατριδογνωσια. (Ελεύθερος Τύπος 18.02.2021)

Προγονολατρεία κι απατριδογνωσια.

Γιορταζουμε φετος τα 200 χρονια απο την κηρυξη της Ελληνικης επαναστασης. Παρακολουθωντας εκδηλωσεις,αρθρογραφια η συζητησεις σε ΜΜΕ η αλλου, παρατηρω μια εντονη διαμαχη για τον ρολο των ηρωων της Ελληνικης επαναστασης. Η μια ταση εχει την διαθεση να νοσταλγει τον ηρωισμο των τοτε αγωνιστων. Και δεν εχει αδικο μιας και σημερα ο πατριωτικος ηρωισμος ειναι κατι το δυσευρετο. Κυριαρχει γυρω μας μια εαυτουλιστικη καταναλωτικξ εγωκρατια κι εντονος ατομικισμος με ταυτοχρονη αδιαφορια για ζητηματα ταυτοτητας.

Η αλλη ταση εχει της διαθεση αλλα και την συμπεριφορα να σβησει οτιδηποτε αφορα πατριδοκαπηλες κορονες η εθνικιστικες εξαρσεις. Κι ειναι σωστο. Με την διαφορα οτι στα πλαισια ενος αντι-εθνικιστικου συνδρομου φτανει στο σημειο ν’απειλει εννοιες οπως πατριδα η πολιτιστικη μνημη που ειναι βασικα συστατικα μιας ιστορικης και κοινωνικης ταυτοτητας. Κι οι δυο τασεις χαρακτηριζονται απο ενα στοιχειο: της δολιας η αφελους αγνοιας. Και στις δυο περιπτωσεις υπαρχει μια απειλη. Να μεγαλωσουν οι νεοι σ’ενα περιβαλλον απατριδογνωσιας . Κι αυτο σημαινει ελλειψη αξιων ,ταυτοτητας , πολιτιστικης συνειδησης. Σημαινει οτι οι νεοι δεν θαχουν ριζες και θα πηγαινουν οπου τους παει ο ανεμος. Θα ρωτησουν καποιοι ειναι κακο να υπαρχει κατι σαν μοντερνα νομαδικη κινητικοτητα; Θα τους απαντησω,οχι. Ομως η εννοια των πολιτιστικων ριζων ,η ταυτοτικη συνειδηση κι η πατριδιγνωσια κανουν πιο συνειδητο το οποιο στοιχειο της κοινωνικης η εργασιακης μετακινησης απο τοπο σε τοπο. Φερνοντας τις πολιτιστικες σου μνημες μπορεις ν’ανοιξεις διαλογο με τις νεες χωρες υποδοχης σου διχως να νοιωθεις χαμενος. Αντιθετα εμπλουτιζεις τον νεο σου τοπο με τα δικα σου στοιχεια κι εμπλουτιζεσαι απο αυτον. Γινεσσι πιο πλουσιος πολιτιστικα κι αυτογνωσιακα. Αρα ειναι κερδος.

Το να θελεις ομως να εξαφανισεις τα περι πατριδο-γνωσιας ,κατηγορωντας συχνα δολια ,υπουλα και κακοβουλα οσους αγαπουν την πατριδα τους και την ιστορια της ,(διχως επαναλαμβανω εθνικιστικες κορονες) , ως προγονολατρες ειναι κακο. Οπως κακο ειναι κι η προγονολατρια καποιων που ενω δεν γνωριζουν τιποτα απο την ιστορια της πατριδας τους, ενω δεν εχουν δουλεψει μεσα τον εαυτο τους και την ιστορικη τους συνειδηση ,κρυβουν την ασυνειδησιακη τους ενδεια πισω απο πριγονολατρικες κορονες. Καπου στην μεση ειναι η αληθεια. Η χωρα μας χειαζεται πολιτες και νεους που γνωριζουν κι σγαπουν την ιστορια της ,αποφευγουν τις εθνικιστικες εξαρσεις και προστστευονται απο τους δολιους α-πατριδογωστες. Και κατι τετοιο επιτυγχανεται μεσα απο την οικογενειακη και δημοσια παιδεια. Επιτυγχάνεται μεσα απο μια συλλογικη προσπαθεια ιστορικης αυτογνωσιας που δεν θα φοβαται ουτε το ξενο η διαφορετιο,δεν θα φοβαται τον διαλογο μαζι του ,αλλα ταυτοχρονα δεν θα φοβαται να εκφρασει με χαρα την ταυτοτικη και πολιτιστικη του μνημη.

Δημοσθένης Δαββετας Καθηγητής Φιλοσοφίας της Τέχνης ,ποιητης εικαστικος γεωπολιτιστικος αναλυτης.

Η εποποιΐα των Στεφανοπουλων -Κομνηνών. Μέρος τέταρτο (Ελεύθερος Τύπος 20.02.2021

Η εποποιια των Στεφσνοπουλων -Κομνηνων. Μερος τεταρτο: Η οικογενεια Ναπολεοντα Καλομερου- Βοναπαρτε.

Συνεχιζω απο το αρθρο μου του Σαββατου 13/2/21, στον Ελ.Τυπο.

Το διαστημα της πεντηκονταετους περιπου παρσμονης των εκ νεου διωγμενων Ελληνων απο την Παομια στο Αισκειο της Κορσικης, στην οικογενεια Βοναπαρτε ,γεννηθηκε ο Μεγας Ναπολεων. Ο πατερας του Charles ηταν δικηγορος . Μητερα του ηταν η Laetizia ,πασιγνωστη για τον δυναμικο χαρσκτηρα της και για την ομορφια της. Το ονομα Βοναπαρτε στα ελληνικα μετσφραζεται Καλο- μερος. Σε επιπεδο προσωπου γενους αρσενικου γινετα Καλομερος ,η αν θελετε μπορειτε να το δειτε κι ως Καλημερης ,μιας και τ’ονομα αυτο υπαρχει σημερσ ως τετοιο ακριβως στην Μανη. Συναντησα προσωπικα οτσν βρεθηκα εκει πολλους τετοιους κυριους και τους κοιταξα με εκπληξη και ελαφρο μειδιαμα . Θυμηθηκα την ιστορια και τις “φημες” για τις πιθανες ελληνικες ριζες του Μ.Ναπολεοντα. θυμηθηκα και το ποιημα που ειχε γραψει τοτε τα χρονια της Ελληνικης επαναστασης ο ποιητης Σουτσος επισης για την ελληνικη ριζα του Ναπολεοντα, τον οποιον οι επαναστατημενοι Ελληνες περιμεναν παντα ως ελευθερωτη. . Σας περιγαφω λοιπον την “ιστορια” αυτη.

Θαταν πολυ ευκολο ν’αρκεστω στην ευκολη αποψη οτι ο Ναπολεοντας ειναι Ελληνας. Οχι δεν θα παγιδεψω την συλλογιστικη μου σε τετοιες κλισε ευκολιες. Θα μεινω στα λογικα και μονο ερωτηματα. Ο Ναπολεοντας γεννηθηκε και περασε τα πρωτα χρονια της ζωης του στην Κορσικη και μετσ στο Παρισι.Ειχε Γαλλο-κορσικανη ταυτοτητα. Ομως υπαρχει κατι που δινει μια αλλη βαρυτητα στον ιδιαιτερο ,γεματο θεληση κι αποφασιστικοτητα χαρακτηρα του. Προκειται για μια δευτερη αγωγη ,μια δευτερη κουλτουρα ,πιο κρυφη ,πιο μυστικη που ειχε και που οι δικοι του αλλα κι ο ιδιος απεφευγαν πολυ προσεκτικα να εκδηλωσουν δημοσια. Ας δουμε ποια ηταν αυτη και τι στοιχεια μπορεσα να συλλεξω χωρις ναχω ακομη οριστικοποιησει την ερευνα μου.

Με βαση τα ντοκουμεντα της Αννας Κομνηνης ,της δουκισσης Ντ’Αμπραντες, του υπουργου της Γαλλιας στην Βενετια Henin , του Λ.Κωνσταντινιδη ,αλλα και το αρχειο της οικογενειας Στεφανοπουλων, , οταν ο Κωνσταντινος Στεφανοπουλος-Κομνηνος ,βρεθηκε ως επικεφαλης της Ελληνικης κοινοτητας το 1676 στην Κορσικη, ειχε μαζι του αρκετα παιδια του. Ενα απο αυτα ηταν το αγορι που ονομαζοταν Καλομερος. Αυτο σταλθηκε απο τον πατερα του στην Φλωρεντια , σε μια εμπιστη αποστολη κοντα στον μεγαλο Δουκα της Τοσκανης ,τον Cosma des Medicis τον τριτο (III). Η οικογενεια των Μεδικων ( των γιατρων) ειχε Μανιατικη ριζα κι ακομη κι αν οπως ηδη εγραψα ηταν οι αιτια που οι κομνηνοι εφυγαν απο την Μανη ,εν τουτοις ο πριν πολλα χρονια εγκαταστημενος στην Ιταλια. Δουκας Cosma ηταν διαφορετικος . Ηταν ο πιο ιδιαιτερα φιλοξενος προς τους Ελληνες και μαλιστα τους Μανιατες. Οπως ηδη διαπιστωσατε το ονομα “ιατρος” ιταλοποιηθηκε κι εγινε medicis. Ηταν κατι που και συνηθιζοταν κι επιβαλλοταν τον καιρο εκεινο στην καθολικη Ιταλια που ιταλοποιουσε τα παντα ωστε να ενσωματωνει κυριως τους σπουδαιους ” ξενους” σε δικα της προτυπα. Αν ανατρεξετε θα δειτε πολλα τετοια παραδειγματα ακομα και σημερα.

Οταν λοιπον τελειωσε η αποστολη του Καλομερου στην Τοσκανη ,ηρθε η ωρα της επιστροφης στην Κορσικη. Ομως λιγο πριν επιστρεψει ο πατερας του πεθανε . Κι ετσι αποφασισε να μεινει κοντα στον μεγαλο Δουκα στην Τοσκανη.

Μετα απο χρονια ομως ενας απογονος της οικογενειας του Καλομερου ,οπως λενε τα κειμενα που σας ανεφερα, θελησε να γυρισει στην Κορσικη να βρει τους συγγενεις του. Ηταν ο Charles που παντρευτηκε την Laetitia Ramolino . Γεννηθηκαν σ’αυτην την οικογενεια 8 παιδια ενα των οποιων ηταν ο Ναπολεων. Ηταν 15 Αυηουστου του 1769..

Κι εδω αρχιζουν τα δυσκολα ερωτηματα : Πως ειμαστε βεβαιοι οτι το ονομα Βοναπαρτης ειναι η μεταφραση αυτου του Καλομερος που ηταν Στεφανοπουλος και πηγε στην Τοσκανη; Μηπως το Βοναπαρτης ειναι ενα ονομα συνηθες στα ιταλικα και ισως και να προυπηρχε της αφιξης των Στεφανοπουλων-Κομνηνων; Ας δουμε λοιπον πιο κοντα αυτα τα ερωτηματα.

Η λογικη κι ο κοινος νους ,ακομη κι αν δεχτουμε τις ενστασεις οτι το ” bonaparte ” ειναι κοινο ιταλικο ονομα, ακομη κι αν λειπουν καποιες ( εντεχνα ηθελημενα;) πρωτογενεις ιστορικες πηγες,αναρωτιεται ευκολα για το γιατι οι δυο οικογενειες ,αυτη των Στεφανοπουλων-Κομνηνων και του Βοναπαρτε να μιλουσαν οι πατεραδες μεταξυ τους Ελληνικα; Ενας ιταλος Buonaparte θα μιλουσε μονο Ιταλικα οσο φιλελληνας και ναταν. Ιδιαιτερα για θεματα καθημερινοτητας.Κι ακομη : μια ιταλική οικογενεια bonaparte, δεν θα χρησιμοποιουσε στις μεταξυ τους αναφορες με την οικογενεια Στεφανοπουλων-Κομνηνων τον χαρακτηρισμο ” εμεις οι καλομεριανοι”. Το “καλομεριανοι” δεν το αναφερει μονο η αμφιλεγομενη Δουκισα Ντ’Αμπραντες, η οποια ομως εγραψε τ’απομνημονευματα της υπο την επιβλεψη του σπουδαιου συγγραφεα Μπαλζακ. ( θα δεχοταν ποτε ο Μπαλζακ να εμπλακει σ’ενα κειμενο που δεν θα περιειχε ιστορικες αληθειες; Τι λετε); Αλλα το διαβαζουμε επισης και στ’αρχεια ( οπως αναφερει ο κ.papas) που αφορουν τον αδικοχαμενο ανηψιο του Μ.Ναπολεοντα ,τον Παυλο-Μαρια Βοναπάρτη. Αυτος ο τελευταιος παντα κατα τον κ.Papas ,( στο κειμενο του που γραφτηκε ενα αιωνα πριν) αναφεροταν συνεχεια στην οικογενεια του ( ηταν γυιος του αδελφου του Ναπολεοντα του Λουσιαν) ως ” εμεις οι καλομεριανοι”. Επισης υπαρχει και το βιλιο του M.le chevalier d’Henin, ο οποιος ηταν το 1789 υπουργος της Γαλλιας σε θεματα που αφορουσαν την δημοκρατια της Βενετιας. Ο κυριος Henin, ειδικος σε ζητηματα γενεαλογιας, στο βιβλιο του ,” Coup d’oeil historique sur la maison imperiale de Comnene ” με καθαρο τροπο ιχνηλατει το γενεαλογινο δεντρο της οικογενειας μιλωντας για το Calomeros (Καλομερος). Κι οταν εγραψε ολ’αυτα ακομη ο Ναπολεων δεν ηταν τιποτα περισσοτερο παρα ενας απλος λοχαγος του Γαλλικου στρατου. Συνεπως δεν ηταν απο καποιο προσωπικο συμφερον. Τιποτα δε δεν προμηνυε την φοβερη και γιγαντιαια εξελιξη του Βοναπαρτη σε παγκοσμια ιστορικη μορφη.

Η λογικη λοιπον κι ο κοινος νους μας λενε οτι αυτος ο Βοναπαρτης της Κορσικης ειχε μαλλον μια ιδιαιτερη σχεση με το Καλομερος.

Υπαρχουν κι αλλα πολλα λογικα στοιχεια. Θ’αναφερθω σε μερικα ακομη ενδεικτικα.

Ναι πραγματικα οι οικογενειες των Στεφσνοπουλου-Κομνηνου και του Βοναπαρτη ηταν γειτονες. Ναι ηταν πολυ φιλοι με καθημερινη επαφη. Ομως οσο πολυ φιλοι και ναναι καποιοι , θαταν αρκετο μονο γι’αυτον τον λογο ωστε οταν στα 15 του ο Ναπολεοντας βρεθηκε στην σχολη ευελπιδων στο Παρισι (ecole militaire) ,κηδεμονας του οπως διαβαζουμε στα επισημα εγγραφσ να ηταν ο Δημητριος Στεφανοπουλος-Κομνηνος;. Ουτε παλι στο πρωτο του επισημο αρθρο στην στρατιωτικη σχολη ο Ναπολεοντας ,λογω φιλιας, θα εγραφε περι της στρατιωτικης αγωγης των Σπαρτιατων -Μανιατων ,προτεινοντας μαλιστα στον τοτε Γαλλο υπουργο να γυμνασει με αυτο το προτυπο τον Γαλλικο στρατο. Μπορουσε να γραψει τοσα αλλα θεματα . Οχι για το λιγοτερο γνωστο ,τοσο ιδιαιτερο ,για τους Μανιατες Κι ακομη : πηρε τους δυο Στεφανοπουλους τον Δημο ( Dimo) και Νικολο (Nicolo), ως συμβουλους του και τους εστειλε στην Μανη για να ερευνησουν τις συνθηκες πιθανης εξεγερσης των Ελληνων κατα των Τουρκων. Σε μια μαλιστα συζητηση τους ,οπως αναφερεται στο γραμμενο ελληνικα κι ιταλικα ταξιδιωτικο κειμενο των δυο Στεψανοπουλων, μπροστα σε Γαλλους στρατιωτικους ο Ναπολεων μιλωντας εμπιστευτικα στον Dimo του ειπε” zio” που μεταφραζεται ελληνικα “θειο”. Δεν σταματουσε δε ο Ναπολεων ανα πασα στιγμη , να μιλα για τους Μανιατες ως τους ελεύθερους ,αυτους που δεν κατακτηθηκαν απο τους Τουρκους, αυτους που ηταν κατευθειαν οπως συχνα ελεγε απογονοι των Αρχαιων Σπαρτιατων.

Ακομη: για να γινει δεκτος ο Μ. Ναπολεοντας στην ecole militaire ,επειδη ακριβως δεν θεωρειτο η οικογενεια του παρσ “ξεπεσμενοι” ευγενεις βοηθησε ο Δημητριος -Στεφανοπουλος- Κομνηνος ,ετσι ωστε να εισαχθει στην στρατιωτικη σχολη. Ο Δημητριος Στεφανοπουλος -Κομνηνος ειχε ηδη παρει πριγκιπικο βαθμο απο τον Louis IVI ,ο οποιος ειχε αναγνωρισει την γενεαλογικη ιστορικη αξια της οικοενειας Κομνηνων ως εχουσα καταγωγην κατευθειαν απο τον αυτοκρατορα της Τραπεζουντας Δαυιδ Κομνηνο ,τον οποιο μαζι με την οικογενεια του σκοτωσε ο Μωαμεθ. ( γλυτωσε μονο ο Νικηφορος οπως ηδη εχω γραψει κι εγκατασταθηκε στην Μσνη).. Θα μπορουσα να συνεχισω με πολλα ακομη τετοια περιστατικα ” φιλιας” μεταξυ των οικογενειων Βοναπαρτη και Στεφανοπουλων-Κομνηνων. .Λιγο ασυνηθιστη δεν ειναι αυτη η φιλια; Τι λετε εσεις οι αναγνωστες με τον κοινον νου; Υπαρχει η οχι μαλλον κατι περισσοτερο απο στενη φιλια μεταξυ τους; Παντως και για φιλια νατσν ηταν τοσο ασυνηθιστσ στενη που ξεπερνουσε τα φυσιολογικα συνηθη πλαισια. Η επιδραση των Στεφανοπουλων ,οπως θα δουμε στο επομενο αρθρο,ηταν καθοριστικη στην εξελιξη της προσωπικοτητας του Μ. Ναπολεοντα. Μηπως λοιπον θαταν σωστο για του λογου το αληθες να λαβουμε υπ’οψη μας τα στοιχεια που αναφερουν τα προαναφερθεντα ιστορικα βιβλια ; Κι αν ναι τοτε γιατι ο Βοναπαρτης προσπαθουσε να μην ανσφερει το γεγονος,αποφευγοντας τα ερωτηματα οταν του τιθεντο με τον α η β τροπο ,χωρις ομως ποτε ( τουλαχιστον σε τοσα βιβλια που διαβασα ) ν’αρνηθει ευθεως το γεγονος της διπλης του κουλτουρας; Τους λογους αυτους,αλλα και περιστατικα που τονιζαν ακομη περισσοτερο την ιδιαιτερη σχεση Βοναπαρτη – Στεφανοπουλων( Κομνηνων) θα τα εξετασουμε στο επομενο αρθρο ,οπως επισης. και τον καθοριστικο ρολο που επαιξε στην απροβλεπτη και αινιγματικη προσωπικοτητα του Μ.Ναπολεοντα η διπλη του κουλτουρα: η φανερη ,η Γαλλοκορσικη κι η διακριτικη, η ελληνικη.

Βινλιογραφια: Memoires de madame la duchesse d’Abranres, Lambis G. Constantinides ( conference de Chypre, Cargese ,une colonies greque en Corse, Spyridon Pappas, Un Napoleonide mort pour la Grece.

Δημοσθένης Δαββετας Καθηγητής Φιλοσοφίας της Τέχνης, ποιητης ,εικαστικος, γεωπολιτιστικος αναλυτης.

Ο ΔΗΜΟΣΘΕΝΗΣ ΔΑΒΒΕΤΑΣ στο πανελλαδικό Πατρινόραμα Μαρτίου

“Η ΤΟΥΡΚΙΑ ΚΙΝΔΥΝΕΥΕΙ ΜΕ ΔΙΑΜΕΛΙΣΜΟ!”

Ο Διδάκτωρ Αισθητικής στο Πανεπιστήμιο Paris VIII συγγραφέας και πολιτικός αναλυτής, μιλάει αποκλειστικά στο Πατρινόραμα για τη διχασμένη Ευρώπη, την απειλή της Τουρκίας και την φιλελληνική πολιτική Μακρόν.

Μια ακόμα σπουδαία προσωπικότητα των Γραμμάτων, των Τεχνών και της Πολιτικής, φιλοξενείται στο ιστορικό πατρινό περιοδικό.

Ο κ. Δαββετας, αναλύει την εύθραυστη κατάσταση που επικρατεί στην Γηραιά Ήπειρο, προειδοποιεί ότι η Τουρκία μπορεί να γίνει γεωπολιτική αλλά και πολιτιστική απειλή για τη Δύση και εξηγεί με ποιον τρόπο απειλείται η έννοια της Δημοκρατίας και το μοντέλο του Δυτικού Πολιτισμού.

Παράλληλα παρουσιάζει για πρώτη φορά τα δύο νέα του βιβλία, που κυκλοφορούν σύντομα από τις εκδόσεις “Διόπτρα”, με αντικείμενο την ιστορία της Τέχνης και την εξέλιξη της Μόδας παγκοσμίως.

Στο Πατρινόραμα, που κυκλοφορεί αρχές Μαρτίου σε ολόκληρη την Ελλάδα!

Συνέντευξη για τις Ελληνικές ριζες του Ναπολέοντα στο Ινστιτούτο Ελληνικής Διπλωματίας

Συνεντευξη για τις Ελληνικες ριζες του Ναπολέοντα στο Ινστιτούτο Ελληνικης Διπλωματιας

Mon entrerien d’ajourd’ hui a l’Institut Hellenique de la Diplomacie Culturelle sur Napoleon et ses racines grecques #ddavvetasnapoleon. #ddavvetas.

Mr. Demosthens Davvetas, after a long search of Napoleon’s roots and the publication of many articles on this topic, he found lots of documents validating this theory. His search begins from the Byzantium era, with the family of Komninoi. He managed to find all the links from the history of the family, who were forced to leave Greece to save their lives by the Turks. So, Mr. Davvetas followed in their footsteps of Mani to Genova and Genova to Corsica. Simply put, he made the unveiling of a family history well hidden by society for protection reasons, especially in front of the Turks, by examining the genealogy of families like that of Medici, Komninoi – Stephanopoulos and Bonaparte.

This is a very interesting topic, which examines in detail the secular conception around rumors that Napoleon Bonaparte had Greek roots. Also, Demosthens Davvetas is publishing a book showing all his research and results.

Georgia KOUVELA-PIQUET President of IHDC Paris

Demosthens DAVVETAS Professor of Philosophy of Art, Writer and Artist

https://www.facebook.com/HellenicInstituteofCulturalDiplomacy/videos/452013142879840

Ελλάδα : το τέλος ή η αρχή της Ιστορίας; (Ελεύθερος Τύπος 25.02.2021)

Ελλάδα : το τέλος ή η αρχή της Ιστορίας;

Εδώ και ένα περίπου χρόνο όλος ο κόσμος έχει βυθιστεί λόγω covid σε βαθιά κρίση. Κορυφαίοι πολιτικοί αλλά και οικονομολόγοι διεθνούς επιπέδου καταθέτουν τις απόψεις τους για την μεταcovid κατάσταση. Από τα γενικά σχόλια κάποιος αντιλαμβάνεται ότι το πρόβλημα του χρέους, οι υποχρεώσεις, το χρηματοπιστωτικό συμφέρον, η αθέτηση πληρωμών, η φτώχεια, συγκεντρώνονται μόνο γύρω από το θέμα της οικονομίας.

Κι αν η κρίση δεν ήταν αποκλειστικά οικονομική; κι αν είχε και πολιτισμικό βάρος;

Το να προσπαθήσει μια κυβέρνηση να στηρίξει μόνο με μικροποσά τους πολίτες της, τις υποχρεώσεις της ή μέσω διευκόλυνσης δανείων είναι κάτι σωστό, αναγκαίο αλλά κι εύκολο. Και μπορεί όμως ταυτόχρονα να γίνει επικίνδυνα απλουστευτικό ως ερώτημα εάν απαντηθεί με λόγια κλισέ όπως ” να μάθουμε να ζούμε με λιγότερα”, “ναμαστε πιο παραγωγικοί για να έχουμε “, και άλλα τέτοια. Πίσω όμως από τα εύκολα λόγια μήπως κρύβεται μια (συνειδητή ή ασυνείδητη) προσπάθεια των κυβερνώντων να κάμψουν την αντίσταση σε αυτό που ονομάζεται Τέλος της Ιστορίας; Ο “νέος” κόσμος, ο παγκοσμιοποιημένος, ο δομημένος κατά το πρότυπο της άψογης και λειτουργικής τεχνολογίας, ο κόσμος αυτός που απ-ανθρωποιείται διαρκώς στην υπηρεσία της Τεχνικής, προκαλεί τα ισχυρά κατάλοιπα μιας κλασικής αισθητικής που παραμένει ζωντανή . Πρόκειται για την Ελληνική αισθητική. Η Μοντέρνα κουλτούρα που έχει ως θεά Αφροδίτη, ως θεά της ομορφιάς, την Τεχνική, αυτή η κουλτούρα της υπερεθνικής πατρίδας που θεμελιώθηκε στην ανθρωπιστική απο-δόμηση, δεν αρέσει σ ‘όσους πιστεύουν ακόμη στην πολιτισμική μνήμη ,στην γλώσσα, στην ανάγνωση της Ιστορίας, στην καθημερινή ανθρωπιά. Σε μια παγκοσμιοποιημένη εποχή που κυριαρχεί η Δύναμη, όχι με την λογική του Δύναμαι, όπως το έβαζε ο Νίτσε (δηλαδή με την φιλοσοφία του δύναμαι με την εσωτερική μου προσπάθεια να κυριαρχήσω στον εαυτό μου), αλλά με την λογική της εξουσίας που κυριαρχεί μέσω της μηχανικής αρτιότητας της Τεχνικής, οι χώρες κι ειδικά η Ελλάδα δυσκολεύεται να προσαρμοστεί. Αυτή η σημερινή Ελλάδα που διατηρεί πάντα ζωντανό μέσα της το πολιτισμικό και ιστορικό “ανήκειν” που ζει με τις ταυτοτικές της ρίζες μέσω της γλώσσας, της παράδοσης, και της ιστορικής περηφάνειας, δείχνει ν’ αδυνατεί να μπει εύκολα στην απρόσωπη και ισοπεδωτική πραγματικότητα του Τέλους της Ιστορίας. Αδυνατεί να δεχτεί το τέλος της Φιλοσοφίας, της Ποίησης και της Τέχνης στα πλαίσια μιας τεχνοποιημένης ζωής όπου ο έρωτας γίνεται πορνό, η πολιτισμική ταυτότητα γραφικότητα, η ιστορικότητα χολιγουντιανό κιτς, η ανθρωπιά αδυναμία, η γενναιοδωρία βλακεία, η ενασχόληση με την σφαιρική κουλτούρα χάσιμο χρόνου. Η χρηματοπιστωτική κυριαρχία, όπου όλα είναι αριθμοί και εξουσία αριθμών, δεν αρέσει και φοβίζει όσους λειτουργούν με παράδοση ανθρωπιστικής κουλτούρας , αυτούς που ακόμα δίνουν μεγάλη σημασία σε πατριωτικές, οικογενειακές και συναισθηματικές αξίες. Διατηρώντας πάντα στην καθημερινότητά τους ένα μίγμα τραγικότητας και Αριστοφανισμού, οι σημερινοί Έλληνες ειδικά δυσπιστούν απέναντι , στην γραφειοκρατία των Βρυξελλών, που την θεωρούν κάτι σαν δούρειο ίππο για την υποταγή στην σκληρή παγκοσμιοποίηση. Μια προσέγγιση ίσως της θέσης τους θα μπορούσε να ωθήσει την σημερινή Ευρώπη, ώστε να μην παραδοθεί ολοκληρωτικά στην Κίρκη της Τεχνικής. Να μην δει τον άνθρωπο μόνο ως λειτουργική οντότητα σε μια άριστη μηχανική ζωή, αλλά να δώσει εκ νέου ώθηση σε μια επανεκκίνηση της ανθρωπιστικής κουλτούρας η οποία μαζί με την καινοτομική ευεξία της Τεχνικής μπορούν να δώσουν νέα όνειρα.

Δημοσθένης Δαββέτας

Καθηγητής Φιλοσοφίας της Τέχνης, ποιητής, εικαστικός.

Η εποποιία των Στεφανοπουλων - Κομνηνων.Μερος τρίτο.(Ελεύθερος Τύπος 13.02.2021)

Η εποποιία των Στεφανοπουλων – Κομνηνων.Μερος τρίτο. Ο διωγμος συνεχίζεται:Απο την Παομια στο Καργεζε.

Όπως ήδη είδαμε στο προηγούμενο άρθρο μου (Σάββατο 30/1/21 στον Ελ. Τύπο), απο το τέλος ήδη του πρώτου χρόνου (1677) της άφιξης τους στην Παομια της Κορσικης ,οι Μανιάτες οικοδόμησαν μια πραγματική νεα πολη απο τα συντριμια της που προυπήρχαν. Ωραία σπιτια, εκκλησίες,μοναστηρι,οργανωμένη διοίκηση,ολα μπήκαν σε τάξη, ενώ η αγροτοπαρσγωγη ηταν θαυμάσια. Το δε δεύτερο χρόνο ( 1678) υπήρχαν υλικα κερδη που έδιναν ασφάλεια στην Ελληνική αποικία.

Αυτη η εντυπωσιακή τους επιτυχία έγινε αμέσως αντικείμενο ζήλειας,που γρηγορα μετατραπηκε σε φθονο και απο τις αρχές της Γένοβας και απο τους ντόπιους Κορσικανους.Οι Γενοβεζοι αλλά κι ο διοικητής Buti προσωπικά, ήθελαν να καρπωθούν ωφελη απο αυτην την Μανιατικη νοικοκυροσυνη. Η Γένοβα γιατί ήξερε ότι οι Έλληνες ήταν υποχρεωμενοι στην εξουσία της ,( τους θεωρούσε υποχειρια της) και ο διοικητής Buti γιατί όπως αποδείχτηκε ηταν ανεντιμος και πίστευε ότι οι εξόριστοι Μανιάτες εξ ανάγκης θα δέχονταν καθε διαταγή του. Οι δε Κορσικανοι γιατί,οταν είδαν την άνθιση και καρποφορία της Παομια, θυμήθηκαν ότι ήταν δικα τους τα εδάφη της.

Ο αρχικός έτσι ενθουσιασμος των Ελλήνων κατι σαν η χρυσή ηλικία της εκεί ζωής τους , άρχισε σταδιακά να μεταβάλλεται σε αμυντικη εσωστρέφεια επιβίωσης. Καταλαβαίναν ότι δεν θα μπορούσαν να υπολογίζουν παρα μονο στον εαυτο τους πλέον.

Θ’αναφερω δυο χαρακτηριστικά γεγονότα, μεταξύ τόσων άλλων, που συνέβαλλαν στην ριζική αλλαγή στάσης και ψυχολογίας των Μανιατών.

Το πρωτο γεγονός ήταν η επικινδυνη εκδήλωση της εχθρότητας των Κορσικανων. Ήδη ολο τον χρόνο του 1678 υπήρχαν συνεχεις διαμάχες κι αψιμαχίες μεταξύ των Ελλήνων και των ντόπιων. Στις 3 Απριλίου του 1679 ,ενα Σάββατο, 4 Μανιατες εστάλησαν απο τον επίσκοπο Παρθενιο στην περιοχή Sagone για να βρουν δάφνες ώστε να στολίσουν την επόμενη την Εκκλησία τους που γιόρταζε. Στον δρόμο συνάντησαν δυο οπλισμένους Κορσικανους. Ο πρωτος απο τους Έλληνες είχε ήδη προπορευτει απο τους άλλους. Οι Κορσικανοι τον είχαν δει που πέρασε όπως ειδαν και τους υπόλοιπους που ακολουθούσαν. Αυτοί οι τελευταίοι κοντοστάθηκαν μόλις είδαν οπλα. ” Προχωρήστε προχωρήστε” είπαν στους Μανιάτες. Συμπληρωνοντας ” είμαστε Χριστιανοί οπως εσεις και δεν θέλουμε να σας κάνουμε κακο.”. Οι άοπλοι Έλληνες αν και δύσπιστοι αφού προβληματίστηκαν λίγο στην συνέχεια προχώρησαν. Αμέσως τοτε οι Κορσικανοι τους πυροβόλησαν πισώπλατα κι αφού τραυμάτισαν τον ενα στο χέρι, μετα έτρεξαν και κρύφτηκαν στο δασος. Οταν όμως είδαν να επιστρέφει ο προπορευθης Έλληνας με τις δάφνες τον πυροβόλησαν και τον σκότωσαν. Ηταν ενας νεος 23 ετών. Το γεγονός αυτο εξόργισε τους Μανιάτες κι όπως έγραψε ο Apostoli Stephanopoli ,αν δεν βρουν δικαιοσύνη απο τις αρχές θ’αρχιζαν κι οι ίδιοι την αυτοδικία κατι που κάνεις δεν ήξερε που θα εβγαζε. Επειδή όμως δεν ήρθε εγκαιρα η δικαιοσύνη που περίμεναν, εκτός του θάρρους, της εξυπνάδας και της υπομονής τους οπλιστηκανν πλέον κι αυτοί με την σειρά τους.. Με το παραμικρό στο εξής ένοπλες αψιμαχίες και συγκρούσεις με τους Κορσικανους ήταν στο επίκεντρο της καθημερινότητας τους.

Το δεύτερο γεγονός δείγμα του ποιος ήταν ο κυβερνήτης Buti ,ηταν το εξής. Εκτός του ότι ζητούσε ολο και περισσότερα χρήματα απο τους Έλληνες κλεβοντας την ευμάρεια τους επίσης εφτασε σε παρανομίες όπως η εξής παρακατω.

Μια πλούσια Ελληνίδα χηρα είχε δανείσει χρήματα σε συμπατριώτες της εκεί της αποικίας με την συμφωνία να της επιστρέψουν το δάνειο σε χρήματα και σε σιτάρι. Ο Buti αφου πηρε βίαια το σιτάρι το έβαλε σε ενα σακκο . Κατηγόρησε την χηρα οτι κάνει εμπόριο δίχως την άδεια του και δεν της επέστρεψε ποτε το σιτάρι. Τέτοιου είδους περιστατικά ολο πλήθαιναν κι οι κατηγορίες εναντίον του διεφθαρμένου κυβερνήτη μεγάλωναν. Ο επίσκοπος Παρθενιος δεν σταματούσε να γραφει επιστολές διαμαρτυρίας στις αρχές της Γένοβας. Μετα απο καιρο και πολλές αποδεδειγμένες κατηγορίες η Γένοβα επειδή ένοιωθε ότι η κατάσταση στην Κορσική μεταξύ Ελλήνων και Κορσικανων αλλά και μεταξύ ολων και του κυβερνήτη Buti , ηταν εκρηκτική, αποφάσισε να τον αλλάξει. Έπρεπε να βρεθεί μια στοιχειώδης κοινωνική ισορροπία. Έτσι έβαλε στην θέση του εναν νεο κυβερνήτη τον Bogliano. Οι πρώτες ενδείξεις αλλά κι η συνέχεια ήταν θετικες. Μετα απο τρια χρόνια δολοφονιών,κλοπών και συγκρούσεων.η κατάσταση καπως ηρέμησε. Όμως η χρυσή ηλικία,η ηλικια της αθωότητας των Ελλήνων αποίκων είχε τελειώσει. Στην θέση της πλέον υπηρχαν τα τραύματα, σωματικα και ψυχικά, οι απώλειες ανθρωπίνων ζώων και βέβαια η τεράστια πλέον στο εξής δυσπιστία των Μανιατών και για τις αρχές της Γένοβας και για τους ντόπιους. Η Ειρήνη υπήρχε αλλά όπως θα δούμε ηταν εύθραυστη.

Οι Κορσικανοι μισούσαν και τους Μανιάτες και τις αρχές της Γένοβας. Ηταν έτοιμοι να ξεσηκωθούν ανα πάσα στιγμή. Κι οσο η πολιτική των Γενοβεζων ήταν “διαιρει και βασίλευε ήταν παντα οι Έλληνες που δεχόντουσαν με το παραμικρό τις αντιδράσεις μίσους των Κορσικανων. Τον τέταρτο χρονο της εκεί παραμονές τους δηλαδή το 1680, ξανάρχισαν οι εχθροπραξίες και οσο έβλεπαν ολες οι πλευρές οτι η Παομια των αποίκων ευημερούσε τόσο εξοργίζονταν. Οι αρχές της Γένοβας θέλησαν ν’αλλαξουν πολλούς απο τους κανονες της οργάνωσης της αποικιας ώστε να την αποδυναμώσουν.. Εφτασε μάλιστα ενας ιερωμένος εντεταλμένος της Γένοβας ο Oderisio να πείσει τις Γενοβεζικες αρχές να χάσουν την εμπιστοσύνη τους στον επίσκοπο Παρθενιο, λέγοντας τους ότι παρα τις συμφωνίες συνεχίζει ν’ασκει διακριτικα και κάποιες φορές κρυφα τα ορθοδοξα τελετουργικά.

Αυτη η θλιβερή κατάσταση συνεχίστηκε για 52 περίπου χρόνια. Απο το 1676 ως το 1728. Το μισος των Κορσικανων εναντίον των ικανών Ελλήνων αλλά κι εναντίον της Γένοβας παρέμεινε αμείωτο. Το 1728 ξεσπασε η επανάσταση της Κορσικης ,καλά οργανωμένη και προετοιμασμένη, εναντίον των Γενοβεζων. Η κεντρικη εξουσία στην περιοχή αμφισβητείται με όπλα και αιμα. Πως θα μπορούσε ν’αντεξει η μικρή Παομια η οποία θεωρείτο απο τους Κορσικανους προστατευόμενη της Γενοβας, αυτην την κατασταση; Πολιορκημένοι, κατεστραμμένοι , εξαθλιωμένοι απο τις εναντίον τους εχθροπραξίες, οι ηρωικοί Έλληνες για μια ακόμη φορά βρίσκονται αντιμέτωποι με υπαρξιακό κίνδυνο. Δεν μπορούσαν αλλο ν’αντεξουν .Αφού λοιπόν προστάτευσαν τα γυναικόπαιδα έμειναν μπροστα οι άνδρες κι έδωσαν σκληρη μαχη με τους Κορσικανους. Εκαναν ενα ειδος εξοδου οπως οι Ελληνες στο Μεσσολογγι αργοτερα. Παρα τις απώλειες εφτασαν στο Αιακιο καταφέρνοντας να κρατήσουν μαζί τους την λυπη του εκ νέου διωγμου, την πίστη τους ,την ελληνική τους παράδοση και τις παλιές εικόνες που είχαν φέρει απο την Μανη. Εκεί οι κάτοικοι του Αιακειου, που ηταν ακόμη υπο την κυριαρχία της Γένοβας, τους υποδέχτηκαν φιλικά. Και τους επέτρεψαν μαλιστα να χτίσουν μια εκκλησία, που ακόμα μέχρι σήμερα διατηρείται με το ίδιο όνομα ” η εκκλησία των Ελληνων”.

Όμως η εμπιστοσύνη τους πλέον προς τους Γενοβεζους έχει χαθεί τελείως. Οι Έλληνες στο Αισκειο νοιώθουν ξένοι. Δεν μπορούν να ζήσουν όλοι μαζί και να χτίσουν ξανα την δικια τους πατρίδα. Ούτε ζήτησαν κατι τέτοιο. Λυπημένοι κι αναγκασμένοι να προσαρμοστούν στα νέα δεδομένα ζουν περιμένοντας. Ώσπου η Κορσική εγινε Γαλλικη . Και το 1774 οχι μακρια απο την Παομια θα χτίσουν μια νεα πολη το Cargese ( τις Καρυες στα ελληνικα). Η πολύ αυτη ως σήμερα άνθει . Αναπτύχθηκε γρηγορα οικονομικα και κοινωνικα κι έβγαλε σπουδαίους πολιτικούς άνδρες της σύγχρονης Κορσικης ζωής. Πανω απ’όλα ομως είναι η ζωντανή απόδειξη ότι οι Έλληνες παρα τα όσα πέρασαν κατάφεραν τελικά να χτίσουν την νεα τους πατρίδα δίχως ποτε κανεις να τους πειράξει στην συνεχεια. Ως σήμερα τα ονόματα και πολυ συχνα η γλώσσα αλλά και ελληνόφωνες θρησκευτικες τελετες παρα τα χρόνια παραμένουν αναλλοίωτα. Οι Μανιάτες άντεξαν χαρις επίσης την δημοκρατική και φιλικη στάση των Γάλλων.

Στο Αιακειο ήταν κι η οικογένεια Βοναπάρτη εκείνο το χρονικό διάστημα. Τοτε γεννήθηκε κι ο Μέγας Ναπολεων. Ποιες οι ρίζες αυτές της οικογενειας; Ποια η σχέση τους με την οικογενεια των Στεφανοπουλων – Κομνηνων ,εκ των οποίων ο πριγκηπας Δημητριος ήταν κι ο κηδεμόνας του Ναπολεοντα οταν σπούδαζε απο τα 15 του χρόνια στην σχολή Ευελπίδων στο Παρισι; Τα στοιχεία αυτά θα τα δούμε πιο διεξοδικα στο άρθρο μου του επόμενου Σαββάτου.

Δημοσθένης Δαββετας Καθηγητής Φιλοσοφίας της Τέχνης, ποιητής, εικαστικός ,γεωπολιτιστικος αναλυτής.

Βιβλιογραφια: 1. Αρχεία της Γένοβας. 2. Επιστολές Apostoli Stephanopoli. 3. Anne Comnene .Η μικρή ιστορία του Cargese .

Στην εκπομπή "αλλιως" της Αλκηστις Ζαλοκωστα

Ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα η συζήτηση μας με προσωπικές μου μαρτυρίες. #ddavvetas .

(2) Facebook

Άλκηστις Ζαλοκώστα

17 January at 21:40  · 

#Αλλιώς περί φιλοσοφίας και έρωτος ο λόγος με τον πολυπράγμωνα καθηγητή Δημοσθένη Δαββέτα!. Μια πολύπλοκη διαδρομή, με μια ασυγκράτητη φαντασία ως πηγή δημιουργίας και η συγκίνηση που μοιράζεται μαζί μας για το γεγονός που σημάδεψε τη ζωή του…

Η μαχη του Ειρηνικού συνεχίζεται. (Ελεύθερος Τύπος 21.01.2021)

Η μαχη του Ειρηνικού συνεχίζεται.

Η αφιξη του Μπαιντεν στην εξουσια δεν θ’αλλαξει και πολυ την πολιτικη της Αμερικης στον ειρηνικο Ωκεανο. Οπως αυτη ξεκινησε επι Ομπαμα και συνεχιστηκε επι Τραμπ, ετσι και στην νεα Αμερικανικη προεδρια η γεωπολιτική μάχη γινεται με βάση τον Ατλαντικό Ωκεανό. Απ’οτι φαίνεται ο γεωπολιτικός πόλεμος στον 21ο αιώνα θαχει κέντρο τον Ειρηνικό Ωκεανό. Είναι προς τα εκεί που χτυπά πλέον η καρδιά του παγκόσμιου καπιταλισμού και της γεωπολιτικής αναμέτρησης. Το μισό περίπου του παγκόσμιου πληθυσμού βρίσκεται εκεί . Επίσης εκεί κινείται το 60% της παγκόσμιας παραγωγής. Και να μην ξεχνάμε τις εντάσεις για την θαλάσσια κυριαρχία στην Νότια Κίνα αλλά και το πυρηνικό προγραμμα της Βόρειας Κορέας . Η άγρια αντιπαλότητα ΗΠΑ -Κινας οδήγησε τις 21 χώρες του APEC σε μια κοινή δήλωση που μιλά για αδιέξοδο λόγω αυτής της διαμάχης.

Όπως μετά τον 2ο παγκόσμιο πόλεμο είχαμε τον ψυχρό πόλεμο Ρωσσιας-Αμερικής , έτσι και τώρα έχουμε έναν νέο ψυχρό πόλεμο Αμερικής-Κίνας για τον έλεγχο του Ειρηνικού . Ο πόλεμος είναι ολοκληρωτικός . Κι αφορά το εμπόριο( εξαγωγές -εισαγωγές με φορολογικά μέτρα), τις καινοτομίες στην Τεχνολογια ( με την επιθυμία των ΗΠΑ να οδηγήσουν σ’αποτυχια το νέο φιλόδοξο Κινεζικο προγραμμα του “νεου δρόμου του μεταξιού “), την κυριαρχία στο διάστημα , τον κυβερνοχώρο, την τεχνητή νοημοσύνη , την στρατιωτική δύναμη που θέλει από την πλευρά της Αμερικης να προστατεύσει την ανεξαρτησία της Ταιβαν , αλλά και την προσπάθεια της αποτροπής της εξαγωγής του κινεζικού μοντέλου πολιτικού αυταρχισμού και κρατικού καπιταλισμού , που απειλεί να επηρεάσει το Πακισταν , την Σρι Λανκα, την Καμπότζη, το Λαος, την Βιρμανια η την Ταιλανδη , βασικά μέρη γύρω από την θάλασσα της Νότιας Κίνας. Η Κίνα πήρε αρχικά το προβάδισμα αυτής της πολιτικής λόγω της ξεκάθαρης στρατηγικής της: όλο και μεγαλύτερο μονοπωλιο του ΚΚ στο εσωτερικό της χώρας ( όπως κι αποδεικνύει η σχέση με το Χονγκ Κονγκ περιφρονώντας τις επίσημες συμφωνίες με το Ηνωμενο Βασίλειο) , ένα ψηφιακό σύστημα ελέγχου του πληθυσμού και επιχείρηση γοητείας των παραδοσιακών φίλων των ΗΠΑ. Κλασσικο παράδειγμα οι Φιλιππινες του Ροντριγκο Ντουτερτε , που εκφράζονται θετικά για τον Κινέζο πρόεδρο τους βοήθησε με 24 δις λόγω εκμετάλλευσης πετρελαίου και αερίου .

Βέβαια η Κινεζική οικονομία δεν είναι τόσο ανεπτυγμένη για ν’αντεξει αυτή την αυτοκρατορική υπερεξαπλωση. Δεν ξέρουμε αν μπορεί ν’αντεξει μια μετωπική σύγκρουση με την Αμερική.

Από την πλευρά των ΗΠΑ η συνειδητοποίηση της Κινεζικής απειλής τις οδήγησε σε μια σειρά πρώτων , μέτρων. Η αποχώρηση από το σύμφωνο των χωρών του Ειρηνικού , τα προστατευτικά μέτρα , η προσέγγιση με τον Πούτιν η ακόμη το άνοιγμα προς την Βόρεια Κορέα , ναι μεν χτυπούν την Κινα αλλά ταυτόχρονα ζημιώνουν και την παραδοσιακή σχέση τους με φίλους-κλειδιά όπως η Ιαπωνία κι η Νότια Κορέα.

Ο σημερινός πολυπολικός κόσμος κι η αποδυτικοποιηση του διεθνούς συστήματος οδηγούν στο νέο πεδίο μάχης αντίστασης της Κινεζικής κυριαρχίας : στην Ασία. Οι ΗΠΑ προσπαθούν με την σειρά τους να “κλέψουν” παραδοσιακούς φίλους της Κίνας όπως το Βιετνάμ ( σταμάτησαν το εμπάργκο και σ’ανταλλαγμα έχουν πρόσβαση τα στρατιωτικά τους πλοία στα λιμάνια του) . Όμως το βασικό αντι-κινεζικό μέτωπο ειναι η δημιουργία ενός ασιατικού άξονα που στηρίζεται στις Ινδίες , την Ιαπωνία , την Αυστραλία ,την Νεα-Ζηλανδία , την Ινδονησίας και την Μαλαισία. Η Αμερική επενδύει μαζικά στην άμυνα για ν’αντιμετωπισει την στρατιωτική δύναμη της Κίνας. Ένας εξοπλιστικές ανταγωνισμός βρίσκεται σ’εξελιξη στον Ειρηνικό . Κι οι ΗΠΑ καλό θαταν να μην ξεχνούν πως σ’αυτη την μάχη τους, η Ευρώπη είναι σύμμαχος τους . Και θαπρεπε να στηρίζονται και σ’αυτην κι όχι να την αποδυναμώνουν.

Δημοσθένης Δαββετας

Καθηγητης φιλοσοφίας της τέχνης , ποιητής , εικαστικός, γεωπολιτιστικος αναλυτής.

Η εποποιία των Στεφανοπουλων-Κομνηνων Πρωτο μερος (Ελεύθερος Τύπος 23.01.2021)

Η εποποιία των Στεφανοπουλων-Κομνηνων .

Πρωτο μερος: ,απο την Μανη στην Κορσική.

Το ερωτημα τίθεται εξαρχής : γιατί θα μας ενδιέφερε η υποχρεωτική μετανάστευση των Στεφανοπουλων-Κομνηνων απο την Μανη στην Κορσική τον 17ο αιωνα; Για τρεις κυρίως, μεταξύ άλλων, λογους: 1. Γιατί είναι Έλληνες που μετανάστευσαν κατ’αναγκην και πέτυχαν 2. Γιατί έπαιξαν καθοριστικο ρόλο στην ιστορική εξέλιξη της Γαλλικής κοινωνίας και τον εκσυγχρονισμο της. 3. Γιατί οι οικογενειακές ρίζες του Ναπολεοντα προέρχονται απο αυτές τις οικογένειες. Ας τα δούμε λοιπόν.

Η Ιστοριας της μετανάστευσης αυτές της οικογένειας , όπως την αφηγείται ο πρίγκιπας Νικόλας stephanopoli , ξεκινά στις 3 Οκτωβρίου 1675 ,,οταν περίπου 730 Μανιατες υπο την πνευματικη καθοδηγηση του δεσπότη Παρθενιου Καλκανδη ,την παρουσια μοναχων ,αγροτων , υπο την ηγεσία του Κωνσταντίνου Στεφανοπουλου-Κομνηνου ,10ου πρωτογεροντα της Μάνης, και πολλών μελών της οικογένειας των Στεφανοπουλαιων μεταξύ των Μανιατών, επιβιβάστηκαν απο το λιμάνι Οιτηλο ( Βιτυλο) σε πλοια με κατεύθυνση αρχικά την Σικελία. Λόγω του πολέμου εκεί μεταξύ Γάλλων κι Ισπανών, τελικά μέσω Γένοβας εφτασαν κι εγκαταστάθηκαν στην Κορσική, στην περιοχή Παομια.

Ποιες ήταν όμως οι αιτίες αυτές της μετανάστευσης;

Όπως μας πληροφορεί ο πρίγκιπας Νικόλας Στεφανόπουλος στις σημειωσεις του κι επιβεβαιώνουν τα μέχρι σήμερα αρχεια στην Μανη,,ολα ξεκίνησαν με την εγκατάσταση του Νικηφόρου Κομνηνού, γιου του Δαυίδ Κομνηνού τελευταίου Βυζαντινού αυτοκρατορα της Τραπεζούντας. Μετα την σφαγή της οικογένειας του απο τον Μωάμεθ, αυτος κι αλλοι γονοι σπουδαίων οικογενειών της Κωνσταντινουπολης, εγκαταστάθηκαν στην Μανη ,που ήταν ακόμη ανεξάρτητη και που οι φημισμένοι “κλεφτες” της ήταν ο Φοβος κι ο τρομος των Τούρκων. Οι “κλεφτες” ήξεραν να κρύβονται καλά στις οροσειρές του Ταυγετου που γνώριζαν αριστα. Οντας μάλιστα υπερήφανοι για την Σπαρτιατική καταγωγή τους ( διατηρούσαν ακόμη κάποιους αρχαίους θεσμούς στην λειτουργία της κοινωνία τους) ήταν τρομεροί στις επιθέσεις τους εναντίον των Τούρκων.

Μόλις εγκαταστάθηκε εκεί ο Νικηφόρος ,έγινε δεκτός με τιμές , εκλεχτηκε πρωτογεροντας, παντρεύτηκε την Ελένη, κόρη μιας σημαντικής Μανιατικης οικογενειας κι έκαναν παιδι. ( Γι’αυτα μίλησα ήδη στο άρθρο μου της 9/1/21 στον Ελευθερο τυπος,οπότε δεν θα τα επαναλάβω εδω). Παρότι μετα απο κάποια χρόνια για λόγους προστασίας,( και για να μην προκαλουν ζηλια στους ντόπιους και για να μην μαθευτεί απο τους Τουρκους) άλλαξαν τ’ονομα τους απο Κομνηνοι σε Στεφανοπουλους, εν τούτοις βρέθηκαν συντομα αντιμέτωποι με ο,τι ήθελαν ν’αποφυγουν.. Προκάλεσαν την ζηλια μιας άλλης σημαντικής οικογένειας στην Μανη ,αυτης του Cosmas Medicis ( του Κοσμα Μεδικου της γνωστής στην ιστορία οικογενειας των Μεδικων). Κι μ’αφορμη εναν γαμο του Κωνστσντινου Κομνηνού που δεν ενέκριναν οι Μεδικοι ( γιατί κάποιος απο την οικογένεια τους την ήθελε για γυναίκα του ) πληροφόρησαν, ως αντεκδίκηση τον στρατηγο Λυμπερακη ,ελληνα μεν αλλά διοικητική της περιοχής συμμαχο και συνεργάτη των Τούρκων. Το γεγονός οτι θα μαθευοταν η ύπαρξη των τελευταίων Κομνηνών στην Μανη απο τους Τουρκους, ξύπνησε μεσα τους τις μνήμες σφαγής του προγόνου τους Δαυίδ Κομνηνού και της οικογένειας του. Άλλωστε οι φόβοι τους έμοιαζαν αληθινοί γιατί ύστερα απο τις πληροφορίες που έδωσε ο Λυμπερακης οι Τούρκοι τους έψαχναν κι ηταν πολυ κοντά στο να τους εντοπισουν και να τους συλλάβουν. Ήδη είχαν μπει σχεδόν στο Βιτυλο. Μπροστά στον άμεσο κίνδυνο έπρεπε να βρουν λύση σωτηρίας. Κι αυτη δεν ήταν αλλη απο την φυγή. Μπήκαν λοιπόν στα πλοία όπως ήδη ανέφερα κι έφυγαν κάνοντας στάση στην Γένοβα αφού δεν μπόρεσαν στην Σικελία. Έψαχναν πάντα μια γη που να ταν φιλικη και καρποφορα κοντά σε θάλασσα όπως συνήθιζαν πάντα οι Έλληνες που ενδιαφεροντουσαν για εμπόριο κι επικοινωνία στις αποικίες τους. Ο Jean Stephanopoli ( Ιωάννης Στεφανόπουλος) ,ο πλούσιος της οικογένειας, ο κοσμογυρισμένος, ο κοσμοπολίτης, είχε ήδη παει πριν το συλλογικο τους ταξιδι στην γερουσια της Γενοβας κι ειχε ζητήσει μετα μερος για να εγκατασταθούν οι Μανιάτες. Η Γερουσια του προτεινε ως μοναδικη λυση την Κορσικη. Αυτος δε με την σειρα του υποσχεθηκε γήινες εκτασεις για ιδιοκτησια και καλλιεργεια σ’οσους απο την Μανη τον ακολουθουσαν. Η Γερουσία υποδέχτηκε τους Μανιάτες οταν έφτασαν στην Γένοβα και τίμησε τους επικεφαλης τους Στεφανοπουλους ως αυτοκρατορικους γονους. Συμφώνησε μαζι τους για την Κορσική αλλά έβαλε και τους όρους της. Ο γερουσιαστης Giustiniani, που ήταν κι ο αρμόδιος γι’αυτό το θεμα υπέγραψε εκ μέρους της Γενοβεζικης γερουσιας την συμφωνία τους. Τους επέβαλλε δε την περιοχή Παομια, την οποίαν και τους παρουσίασαν ως εγκαταλελειμμένη οπως κι η γειτονικη της Sagone. Ως περιοχες που δεν ανήκαν σε κανέναν. Κατι το οποίο δεν ήταν αληθες. Οι Γενοβεζοι είπαν ψέμματα συμφωνα με τους Κορσικανους στους Μανιάτες. Για ποιο λογο η Γερουσία της Γένοβας τους επέβαλλε την Κορσικη; Το σκεπτικό τους ήταν προιον πονηρης στρατηγικης.

Ως γνωστόν οι Κορσικανοι ήταν λαος σε μόνιμη εξέγερση που δεν θελει ούτε αφεντικό στο κεφαλι του,ούτε διαταγές, ούτε ξενους, μη-Κορσικανους στα εδάφη του . Ακόμη και σήμερα λειτουργούν ετσι. Μονο οταν κατακτιωνται υποχρεώνονται να δεχτούν μια αρχή αλλά και παλι με το παραμικρό εξεγείρονται. Είναι η νοοτροπία τους μέσα απο τον χρόνο. Και κατι τέτοιο συνέβαινε και τοτε. Οι εξεγέρσεις η μια μετα την αλλη ακολουθούσαν εναντίον των αφεντικών τους, την Γένοβα. Εγκαθιστώντας λοιπόν τους Μανιάτες στα εδάφη της Κορσικης οι Γενοβεζοι σκόπευαν να πετύχουν μ’ένα σμπάρο δυο τρυγόνια. Δηλαδή να μην έχουν τους σκληροτραχηλους και πολεμοθρεμμενους Μανιάτες στα πόδια τους και ταυτόχρονα να στρέψουν την οργή των Κορσικανων εναντίον των Μανιατών. Ετσι μεταξύ τους θα υπήρχε ένταση, συρράξεις, απώλειες, επιθετικότητα. Οι Κορσικανοι θα εκσναν τα πάντα για να διώξουν απο τα μέρη τους τους Μανιάτες, οι οποίοι με την σειρά τους ως σκληροί πολεμιστές δεν θα καθόντουσαν με κατεβασμένα τα χέρια. Θ’αντιδρουσαν. Κι έτσι η ένταση αντι να στρεφοταν εναντίον της εξουσίας της Γένοβας θα μοιραζόταν μεταξύ των ντόπιων και των μεταναστών εποίκων. Ενα σχέδιο ρεαλιστικού πολιτικού Μακιαβελισμου που οι αποικιοκρατικες εξουσίες εφαρμοζουν: διαιρει και βασίλευε.

Με τον γνωστο δε λατινικο πονηρο τρόπο που παντα χρησιμοποιούσε η Παπική νοοτροπία, όπως μας πληροφορούν τα Πρωτα ντοκουμέντα που βρίσκουμε στ’αρχεια της Γένοβας, τα πρωτα Χρόνια η Γενοβεζικη γερουσια δεν αρνιόταν κανένα αίτημα απο όσα τους προωθούσαν οι Στεφανοπουλοι. Υπήρχε άλλωστε κι η εξ αρχής μεταξύ τους συμφωνία την οποία δέχτηκαν με βαριά καρδιά οι Μανιάτες. Αυτη έλεγε ότι στο εξής θα ήταν υπο την εξουσία του Παπα. Τι κι αν επεμεναν οι Χριστιανοί Έλληνες ορθόδοξοι να διατηρήσουν την θρησκεία τους. Οι προσπάθειες τους ( αυτα που βρίσκουμε στ’αρχεια είναι σπαρακτικα κι οδυνηρα) σκοντάφτει στο ανένδοτο της υποταγής τους στην παπική εκκλησία. Το δίλλημα ήταν και παλι μπροστά τους σκληρο. Το αίσθημα επιβίωσης κυριάρχησε. Κατάφεραν ενα συμβιβασμο; Θα λειτουργούσαν στα Ελληνικά αλλά θα δεχόντουσαν τον Παπα ως αρχηγο. Επίσης όταν θα πέθαιναν οι ιερείς που ήταν εξ αρχής μαζί τους, οι επόμενοι θα εκλέγονταν απο την εκκλησία της Ρώμης που πια υπάγονταν.

Πολλές φορές οι Μανιάτες κι οι ιερείς τους παρεβησαν τα συμφωνηθέντα κι λειτουργούσαν μνημονεύοντας και λειτουργώντας μονο κατα τα της ορθοδοξίας πρότυπα τους. Όμως το μάθαινε ο διοικητής της Κορσικης ,ο διορισμένος απο την Γένοβα και οι απειλές για τιμωρία εμφανιζοντουσαν σκληρές. Και βέβαια το κύριο πρόβλημα ήταν η ιδια η επιβίωση των Μανιατών στην νεα τους πατρίδα. Δίχως την οποια διοικητική η στρατιωτική στήριξη των αρχών της Γένοβας, θα μπορούσαν να καταστραφούν απο τους σκληρούς Κορσικανους ,οι οποίοι, όπως θα δούμε στην συνέχεια του άρθρου την επόμενη εβδομάδα, μετα απο μια ήρεμη αποδοχή στην αρχή της εγκατάστασης τους, που ήταν περισσότερο μια διάθεση ερευνητικής παρατηρητικότητας, στην συνέχεια έγιναν επιθετικοί και συγκρούστηκαν με τους Μανιάτες, διωκοντας τους. Όπως θα δούμε την επόμενη εβδομάδα, υπήρξε πολυ σύντομα μια πολεμική ατμόσφαιρα και σύρραξη, λιγα Χρόνια μετα την δημιουργική και γόνιμη ζωή των Μανιατών στην Παομια.

Δημοσθένης Δαββετας Καθηγητής Φιλοσοφίας της Τέχνης ,ποιητής, εικαστικός, γεωπολιτιστικος αναλυτής. .

Βιβλιογραφικα στοιχεία:. Ιστορικα Αρχεία της Γένοβας, αρχεία της Κορσικης, αλληλογραφία Στεφανοπουλων,ημερολόγιο του ταξιδιού απο Μανη στην Κορσική του ιερωμένου Παρθενιου.

Τηλεοπτική παρουσίαση του βιβλίου μου στην Ελβετία

Merci mon editrice Brigit wettstein pour la communication du livre. Ευχαριστώ την Ελβετιδα εκδοτρια μου Brigit Wettstein για την τηλεοπτική παρουσίαση του βιβλίου μου

 

Στο Corfu TV 24 Ιανουάριου 2021

Η ηθική αγωγή (Ελεύθερος Τύπος 28.01.2021)

Η ηθική αγωγή

Σε μια πρόσφατη διάλεξη μου αναφέρθηκα στην γνωστη σ’ολους μας λέξη «γενοκτονία». Γενοκτονια των Εβραίων, των Ποντιων, των Αρμενιων, στην Ρουαντα κλπ. Αλλωστε η ιστορια μας εχει δυστυχως πολλες γενοκτονιες. Διαπίστωσα ομως πως πολλοί στο ακροατήριο αντέδρασαν μιλώντας για «κατασκευασμένες ιδεολογίες» όταν μίλησα για ηθική της μνήμης. Βρήκα λοιπόν την αφορμή ν’ αναπτύξω τις θέσεις μου, όπως και τις παραθέτω εδώ σε γενικες γραμμες.

Πιστεύω ότι η ηθική δεν είναι η υπόθεση κουλτούρας η γνώσης.. Άλλωστε οι Ναζιστές που έκαναν ολ’ αυτά τ΄ απάνθρωπα εγκλήματα δεν στερούνταν άρτιας σχολικής εκπαίδευσης. Η Γερμανία της δεκαετίας του 30, η πατρίδα του Μπαχ, του Μπετόβεν, του Γκαίτε, του Καντ ή του Χέλντερλιν, είχε ένα αξιόλογο σχολικό και πανεπιστημιακό σύστημα παγκοσμίως. Αυτό δεν εμπόδισε την βαρβαρότητα. Κάτι ανάλογο συμβαίνει και με τους σφαγείς του ριζοσπαστικού ισλαμισμού, ο Μπεν Λάντεν και πολλοί συναγωνιστές του, δεν ήταν αγράμματοι ή ακαλλιέργητοι. Πολλοί δε από τους άγριους εκτελεστές, τζιχαντιστές σήμερα, είναι επιστήμονες (sic), νομικοί, γενικώς εγγράμματοι. Μία τέτοια διαπίστωση ενοχλεί όλους τους προοδευτικούς που πιστευουν ότι η πρόοδος των γνώσεων σημαίνει και πρόοδος πολιτισμού. Οι ναζιστικές ελίτ, οι Μπολσεβίκοι, ή Τζιχαντιστές είχαν και εκπαίδευση και κουλτούρα στον εικοστό αιώνα. Άρα αποδεικνύεται ότι κάποιος μπορεί να είναι αγράμματος και να είναι καλός, ή να ναι πολυγνώστης και να είναι κάθαρμα. Σήμερα έχουμε ανάγκη από Ηθική Αγωγή.

Αυτή δεν είναι μόνο υπόθεση σχολείου, γνώσεων ή πληροφοριών. Είναι πάνω από όλα η σχέση με τις οικογενειακές μας ρίζες, η σχέση με τους γονείς μας. Ο Ηρακλειτος ,ο σπουδαιος απο την Εφεσσο φιλοσοφος ,δεν εχανε την ευκαιρια να κατηγορησει τους ” πολυγνωστες” συλλογεις πληροφοριων, ως ” αγυρτες,” γιατι ναι μεν ανέφεραν πολλα ομως δεν τα κατειχαν και δεν τα γνωριζαν σε βαθος.

Είναι βέβαιο απο την εμπειρία πουχουμε στην ζωή οτι δεν φτάνει ένας καλός καθηγητής να αλλάξει τα πράγματα. Χρειάζεται κατι πιο βασικο κατι εκ θεμελιων. Πρέπει πριν πάνε οι νέοι σχολείο να έχουν ισορροπημένη σχέση με την οικογένεια. Να μάθουν τι είναι καλό και κακό. Να μπορουν να διαχωριζουν τα θετικα απο τ’αρνητικα.

Κι η εμπειρια θα πει καποιος;

Αν δεν παθεις δεν θα μαθεις λεει ο λαος. Συμφωνω. Ομως αλλοιως ειναι να μπαινεις στην ζωη με απολυτη αγνοια κι αλλοιως με στοιχειωδη γνωση βασικων αρχων. Αυτα σου τα δινει κατ’αρχην η οικογενειακη αγωγη. Αυτό είναι η Βάση της ηθικής Αγωγής.

Δημοσθένης Δαββέτας

Καθηγητής Πανεπιστημίου, εικαστικός, ποιητής,γεωπολιτιστικος αναλυτής.

 

Στο ραδιόφωνο της ΕΡΤ Κέρκυρας Παρασκευή 29.01.2021

 

Η εποποιία των Στεφανοπουλων - Κομνηνων. (Ελεύθερος Τύπος 31.01.2021)

Η εποποιία των Στεφανοπουλων – Κομνηνων. Μέρος δεύτερο: Απο την Γένοβα στην Παομια της Κορσικης.

Συνεχίζοντας απο το αρθρο μου του προηγούμενου Σαββάτου (23/1/21), οι Έλληνες της Μάνης, οταν έφτασαν στην Γένοβα ,μετα απο αρκετές συζητησεις με την γερουσια συμφώνησαν σε βασικά σημεία για την μεταβαση κι εγκατασταση τους στην Παομια της Κορσικης. Στην γραπτή τους συμφωνία με τιτλο des capitulations ,την οποία βρίσκουμε στα εθνικά αρχεία της Γένοβας ( liasse graecorum) κι η οποία περιλαμβάνει 14 άρθρα, μπαίνουν οι βάσεις της οργάνωσης της αποικιας στην Παομια της Κορσικης. Μεταξύ 1663 και 1671, υπήρξαν περισσότερα πιο εξειδικευμένα άρθρα που αφορούσαν την συμφωνία για την οργάνωση της ζωής τους στην νεα τους πατρίδα. Αυτο που εδω θα θελα να τονίσω είναι ότι ήδη απο το πρωτο κιόλας αρθρο διαβάζουμε οτι οι Έλληνες της Παομια θα πρεπε να προσαρμοσουν τα θρησκευτικά τους καθήκοντα συμφωνα με τους κανόνες που έχουν τεθεί κι αναγνωριστεί απο τον Ποντιφικα της Ρώμης, εγκαταλείποντας έτσι την ορθόδοξη θρησκεία τους. Βλέπουμε δηλαδή πόσο μεγάλη σημασία έδιναν τοτε οι καθολικοί στο να επιβάλλουν τους θρησκευτικούς τους κανόνες όπως εκσναν παντα με τους ορθόδοξους απο πριν την πτωση της Κωνσταντινούπολης. Ήθελαν κι επεδίωκαν παντα τα πρωτεία του Παπα. Γι’αυτο οι Μανιάτες δεν είχαν αλλη επιλογή.. Οι αρχηγοί τους ( ο apostoli stephanopoulos πιο ειδικά ) ,ο κοσμογυρισμρνος και μορφωμενος ,μετεφρασε στους συμπατριωτες του συτο το πρωτο αρθρο λιγο διαφορετικα απ’οτι οι Γενοβεζοι.

Έκανε λαθος; Η το κανε ηθελημένα για να μην αντιδρασουν; Καθε ιδέα να επιστρέψουν στην Μανη η να ψάξουν γι’αλλη πατρίδα φάνταζε Γολγοθάς για τους ήδη ταλαιπωρημένους απο το ταξίδι Έλληνες. Τους είπε λοιπόν πως οταν πεθαιναν οι ιερωμενοι τους ,θα πηγαιναν στην Ρωμη όπου ο Παπας θα εκλέξει τον νεο ορθοδοξο ιερωμένο τους. Κατι που δεν ισχυε . Διότι η στα ιταλικά γραμμενη συμφωνία ήταν ξεκαθαρη: μετα των θσνατο των ιερωμενων( δεσπότη,ιερέων και μοναχων) που ηταν μαζι τους στο ταξιδι, στην συνέχεια ο Πάπας θα όριζε τους ιερωμένους απο την Εκκλησία της Ρώμης. Ετσι μετα την αποδοχη της παρερμηνευομενης γραπτής συμφωνίας των des capitulations η Γενοβεζικη εξουσία έβαλε τους Έλληνες σε γαλέρες με προορισμό την Κορσικη.

Όπως γράφει στις επιστολές του προς τους συγγενείς που έμειναν πίσω στην Μανη στο Βιτυλο , ο Apostoli Stefanopoli, ήδη το ταξίδι τους προς την Γενοβα ,δεν ήταν ευκολο. Ο ίδιος προσωπικά εχασε απο την ζωη τον εγγονο του ,τον πατέρα του ,την γυναίκα του . Συνολικά εφυγαν απο την ζωή 120 συμπατριώτες τους. Ο προορισμός τους όμως παρέμενε σταθερός.

Ετσι με τις Γενοβεζικες γαλέρες κι αφού άφησαν τους αρρώστους τους για νοσηλεία στην Γένοβα κι έθαψαν και τους νεκρούς τους, εφτασαν κάποια στιγμή στην Παομια της Κορσικης. Εκεί αφου οι αρχές τους βοήθησαν να οικοδομήσουν κάποια σπίτια, τους έδωσαν ενα χρηματικο ποσο κι επιπλέον σπορους φακης,φαβας,σιταριού,φασόλια κι άλλες τροφές, όπως και κάποια ζωα . Ηταν η αρχη για νσ φτιαξουν την ζωη του.Αυτα δεν τους τα έδωσαν δωρεαν.. θα έπρεπε να ξεπληρωθουν απο τους Έλληνες σε διάστημα 6 χρόνων δίχως τόκους. Μπορούσαν δε να διατηρήσουν ως ιδιοκτησια τους τα εργαλεία που είχαν και μετα τα 6 χρόνια.

Πριν απο την εγκατάσταση των Μανιατών ,η Παομια ήταν ενα εγκαταλελειμμένο χωριό. Υπήρχαν μονο κάποιες γκρεμισμενες εκκλησίες και σπιτια. Πανω σ’αυτό τα συντριμια οι Έλληνες θα χτίσουν 7 εκκλησίες, των οποίων η κυριότερη στο κέντρο της πόλης, ονομάστηκε η εκκλησία της Αναληψεως. Οι Κορσικανοι αρχικά βοήθησαν τους νέους εποίκους στην εγκατάσταση τους. Ο Δεσποτης Παρθενιος Καλκανδης εχτισε ενα μοναστήρι με εκταση γης γύρω του. Η γεωγραφική θέση της Παομια στην Δυτική πλευρά του νησιού, 50 χιλιόμετρα μακρια απο την πρωτεύουσα το Αιακειο, μεταξύ των δυο κόλπων του Porto και της Sagone, κοντά σ’ένα δασος ,που θα ητσν και φυσικο τοπιο και επισης θα τους εδινε ξυλα για θερμανση,ηταν ενας προσφορος τοπος, που γρηγορα μετατράπηκε απο τους έξυπνους και δημιουργικούς Έλληνες, σε μικρο παραδεισο. Ελάφια, αγριογούρουνα, πολλα ειδη ζώων, που βοσκουσαν εκεί, αλλά και η αφθονία ψαριών, μετέτρεψαν την Παομια σε μικρή γη της επαγγελίας. Οι επιστολές του Apostoli Stephanopoli το φανερώνουν.

Όμως δυο στοιχεία οι “ευτυχισμενοι” Μανιάτες δεν τα υπολόγισαν σωστά. Το πρωτο ήταν η διπλογλωσσια των αρχών της Γένοβας και η εντονη ζήλια που προκλήθηκε στους ντόπιους. Στην πρωτη περίπτωση αυτο φάνηκε αμέσως απο πολλά άρθρα των capitulations .Γραμμένα αυτα στα ιταλικά,( όπως και το αρθρο 1 που είδαμε ηδη), έκρυβαν αποχρωσεις-παγίδες της γλώσσας που οι κατα τ’άλλα μορφωμένοι Έλληνες δεν μπόρεσαν να δουν εγκαιρα.

Το δεύτερο στοιχείο, αυτο των σχέσεων με τους ντόπιους, έπαιξε σημαντικό ρόλο.Άρχικα ολα έδειχναν ειρηνικά και φαινόντουσαν ως μια ομαλή συνύπαρξη. Οι Έλληνες έδειξαν καλη διάθεση κι ήθελαν να γίνουν αποδεκτοί. Αμφοτεροι ομως και οι Γενοβεζοι και οι Κορσικανοι επαιζαν διπλο παιχνιδι.Οι πρώτοι ήθελαν τους Έλληνες γι’αντιβαρο στις εξεγέρσεις των Κορσικανων αλλά και ταυτόχρονα ανα πάσα στιγμή εστρεφαν φανερά η έμμεσα τους Κορσικανους εναντίον τους.Επρόκειτο για παιχνιδι ελέγχου κι εξουσίας . Οι δευτεροι ,οι Κορσικανοι, απο την μια ήθελαν τους Μανιάτες ως “ομηρους” και αντικείμενα εκβιασμού εναντίον της Γένοβας κι απο την άλλη τους ζήλευαν γιατί ήταν έξυπνοι,παραγωγικοί,καλλιεργημένοι,κοσμοπολίτες, με πρωτοποριακές αποτελεσματικές ιδέες, σ’οικονομια, αγροτικη παραγωγή και διακυβέρνηση. Τους ζήλευαν επίσης γιατί οι Έλληνες ήταν ,όταν πρωτοπηγαν εκει, μια κλειστή κοινωνία, που δεν ανοιγόταν εύκολα, ηταν περηφανοι και με τις φορεσιές και το καθημερινό τους στυλ, διατηρούσαν στο ακέραιο την γλώσσα τους ,τα ήθη κι έθιμα τους ,τον πολιτισμο τους.

Τα δυο πρωτα Χρόνια μεταξύ 1676 και 1677 υπήρξαν τα πιο δημιουργικα κι ευτυχισμένα της διαμονής των Μανιατών στην Παομια. Έχτισαν τα σπίτια τους, τις εκκλησίες τους,το μοναστηρι τους, φυτευσαν τα δέντρα και τα φυτα τους και οργάνωσαν όπως ήθελαν την ζωή τους. Η διοίκηση της αποικίας τους δόθηκε στά 9 πρόσωπα που έπαιξαν ηθική ρόλο στο ταξίδι τους απο την Μανη στην Κορσική. Πανω ομως απο αυτούς βρισκόταν ο στρατιωτικός Buti, ο εκπρόσωπος των Γενοβεζικων αρχών.Ήταν ένας ειδικός κομισαριος.Ό κυβερνήτης τους. Τους διοικούσε ως προς τα οικονομικά, τους φόρους, τα θεματα δικαιοσύνης . Ηταν επίσης ο βασικός παράγοντας- μεσάζοντας μεταξύ των Ελλήνων και των Κορσικανων σ’όλα τα ζητήματα της καθημερινότητας τους ,απο τις κοινές αποφάσεις που αφορούσαν το νησι ως τις οποιες διαφορές τους. Ηταν ενα πρόσωπο αμφιλεγόμενο που έπαιρνε τις αποφάσεις παντα με σκοπο να υπάρχουν αντεγκλήσεις στο νησί μεταξύ των δυο κοινοτήτων, ώστε η εξουσία της Γένοβας να μην απειλείται.

Ποια ήταν η αφορμή ομως σύγκρουσης Κορσικανων και Μανιατων;

Νοιώθοντας οι ντόπιοι, που δεν ήθελαν κανένα ξένο στα μέρη τους ,οτι οι Μανιάτες ήρθαν για να μεινουν ,άρχισαν να δημιουργουν προβληματα για να συγκρουστούν μαζί τους. Κι η πιο εύκολη αφορμή ήταν το εδαφικό. Άρχισαν να διεκδικουν τα εδάφη της Παομιας.. Έλεγαν ότι οι ηταν δικα τους κι ότι οι Γενοβεζοι είπαν ψέμματα στους Μανιάτες. Ηταν πραγματικά ετσι; Ενδεχομένως. Ο ρόλος της Γένοβας ήταν παντα το διαιρει και βασίλευε μεταξύ την ντόπιων και των Ελληνων. Κι έτσι ακολούθησαν τα πολυ δυσάρεστα γεγονότα που θα γραψω στο άρθρο μου το επόμενο Σάββατο. Όπως θα γράψω επίσης για την οικογενεια του Μεγάλου Ναπολεοντα στο Αιακιο. Πριν τελειώσω όμως θέλω να σας αναφέρω ενα γεγονός. Συμφωνα με τις τοτε μαρτυρίες, οταν οι πρώτοι Ελληνες εφτασαν με τις γαλέρες στο λιμάνι της Sagone, μερικοί απο τους Κορσικανους ήταν εκεί. Περίμεναν να δουν ανθρώπους εξαθλιωμένους, τους οποίους κάποιοι ήθελαν μάλιστα ν’αγορασουν για σκλάβους. Τι έκπληξη λοιπόν οταν είδαν να κατεβαίνουν απο τα πλοία ψηλοι δυνατοί άνδρες, περηφανοι ,αξιοπρεπείς,καλλιεργημένοι, έτοιμοι να γίνουν τ’αφεντικα!. Ούτε καν τους πλησίασαν. Έφυγαν νοιώθοντας ότι αυτοί οι Μανιάτες είχαν στυλ και συμπεριφορά περηφανών αρχόντων. Πως λοιπόν να μην γεννηθεί μεσα τους μια ζήλεια που όπως θα δούμε στην συνέχεια εφτασε τα όρια επικίνδυνου και δολοφονικου φθονου;

Βιβλιογραφια; Επιστολές Apostoli Stephanopoli, des capitulations ( αρχεία της Γενοβας), Πριγκιπας Δημητριος Στεφανόπουλος .

Δημοσθένης Δαββετας Καθηγητής Φιλοσοφίας της Τέχνης ,ποιητής,εικαστικός, γεωπολιτιστικος αναλυτής.

Ιαπωνία εναντίον «Κιναφρικής» (Ελεύθερος Τύπος 07.02.2021)

Ιαπωνία εναντίον «Κιναφρικής»

Από το τέλος του Ψυχρού Πολέμου έως και σήμερα με τις αλλαγές της διεθνούς γεωπολιτικής που επέβαλλε η παγκοσμιοποίηση, η Αφρική έπαψε πια να ‘ναι αντικείμενο διεκδίκησης πρώτης γραμμής μεταξύ των κλασικών διεθνών διεκδικητών: των ΗΠΑ και Ρωσίας. Ξεχασμένη και εγκαταλελειμμένη για πολλές δεκαετίες, η μαύρη Ήπειρος επανέρχεται στο προσκήνιο για δύο βασικούς λόγους: το υψηλό ποσοστό ανάπτυξης, που κεντρίζει εκ νέου το παγκόσμιο ενδιαφέρον και τη σύγκρουση Κίνας – Ιαπωνίας, που τη διεκδικούν. Η παρουσία της πρώτης τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια είναι όλο και πιο έντονη. Πρόσφατα, όμως, ο Ιάπωνας πρωθυπουργός Shinzo Abe επισκέφθηκε τη δυτική, ανατολική και νότια Αφρική (Ακτή Ελεφαντοστού, Αιθιοπία, Μοζαμβίκη) ανοίγοντας «ένα νέο σύνορο της Ιαπωνικής διπλωματίας», όπως δήλωσε. Αμφισβητώντας έτσι την ισχυρή εκεί κινεζική παρουσία (έχει μάλιστα εφευρεθεί ο όρος «Κιναφρική» για να δείξει την κινέζικη επιρροή), η Ιαπωνία υποδέχτηκε πριν μερικα χρόνια στο Τόκυο περίπου 40 Αφρικάνους ηγέτες και τους υποσχέθηκε 14 δισεκατομμύρια δολάρια στην επόμενη πενταετία, όπως επίσης και ενίσχυση των μεταξύ τους εμπορικών συναλλαγών. Αν και τουλάχιστον πέντε φορές μικρότερη οικονομικά η ιαπωνική χειρονομία από αυτήν της Κίνας, αυτό δεν την εμπόδισε ν’ αντιδράσει: ο Κινέζος πρεσβευτής έκανε διάβημα στην Αφρικάνικη ένωση κατηγορώντας το Τόκυο για επιθετική πολιτική, προειδοποιώντας για «ανάσταση του ιαπωνικού επεκτατισμού» και συνοδεύοντας τα λόγια του με εικόνες βασανισμένων Κινέζων από τους Ιάπωνες κατά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο.

Οι Ιάπωνες απάντησαν με το ειρωνικό χαμόγελο του εκπροσώπου του πρωθυπουργού τους και φράσεις όπως «η Ιαπωνία δεν προσφέρει ωραία σπίτια στην Αφρική αλλά θέλει ν’ αναπτύξει το ανθρώπινο κεφάλαιό της». Ήταν ένας τρόπος να κάνουν κριτική στην Κίνα που κατηγορείται από πολλούς ότι ρουφά τις φυσικές πηγές ενισχύοντας τη διαφθορά γιατί έχει νεοαποικιοκρατικές βλέψεις. Παρά την κάποια βάση αυτού του επιχειρήματος, δε μπορεί ταυτόχρονα ν’ αμφισβητηθεί ο θετικός ρόλος της κινεζικής πολιτικής στην ανάπτυξη υποδομών στις αφρικάνικες χώρες. Η επιστροφή της Ιαπωνίας στην Αφρική είναι για την ίδια ζωτική ανάγκη γιατί βλέπει στην Ασία αλλά και διεθνώς την κινεζική σκιά να μεγαλώνει. Το Τόκυο θέλει να επιστρέψει στην παγκόσμια σκηνή μέσω της οικονομίας, της διπλωματίας αλλά και της μεγαλύτερης της συμμετοχής του σε ζητήματα ασφάλειας. Κι αυτό είναι το πνεύμα της νέας ερμηνείας του ιαπωνικού συντάγματος που θέλει να δώσει ο πρωθυπουργός Shinzo Abe: να μην εμποδίζονται πια οι ιαπωνικές δυνάμεις να συμμετέχουν σε επιχειρήσεις και διεθνείς δράσεις στήριξης της ειρήνης. Αυτή η κινεζο-ιαπωνική διαμάχη μπορεί να μην είναι μεν καλή είδηση για την Ασία, είναι όμως αναμφίβολα πηγή δυνατότητας πολιτικής στρατηγικής για την Αφρική. Όπως παλαιότερα έπαιζαν το χαρτί ανταγωνισμού ΗΠΑ- Ρωσίας, έτσι και τώρα οι Αφρικάνοι ηγέτες μπορούν να παίζουν το χαρτί του κινεζο-ιαπωνικού ανταγωνισμού για το συμφέρον τους.Ειδικα στην σημερινή περίοδο του covid 19 η κινεζοιαπωνικη διαμάχη συνεχίζεται σιωπηλά αλλά αμείωτη.

Δ. Δαββέτας..Καθηγητής φιλοσοφίας της τέχνης, ποιητής, εικαστικός, γεωπολιτιστικος αναλυτής.

Ευχαριστώ το ινστιτουτο ελληνογαλλικης πολιτιστικης διπλωματιας για την δημοσιευση.

 

À l’occasion de la toute récente publication de mon livre, reçu en France avec un certain succès, intitulé “Alexandre le Grand, fils de la Grèce”, et compte-tenu de l’intérêt mondial sans cesse croissant envers la personnalité et des capacités stratégiques du fameux généralissime Gréco-Macédonien, je voudrais proposer quelques remarques géoculturelles, à mon sens particulièrement opportunes. En ce moment, eu égard au comportement d’Erdogan et de la Turquie.

Alexandre le Grand était conscient que, dans l’esprit des Grecs de l’époque, les Perses avaient inoculé la peur, une peur proche de la panique, étayée par leur supériorité numérique et leur principe d’occupation les terres d’autrui, qu’ils détruisaient, rachetaient ou simplement s’appropriaient, en rejetant et excluant culturellement les « non-valeurs » des autres. Cette peur avait atteint les dimensions d’un effroi collectif et sitôt que les Perses se montraient menaçants, les Grecs se voyaient acculés à des comportements héroïques pour se tirer d’affaire. C’est cette peur qu’a dissipée Alexandre, grâce à l’organisation, la discipline et une excellente formation, ingénieuse et innovante, de son armée : grâce aussi à sa formation philosophique, dont provenaient son ouverture d’esprit et sa diplomatie culturelle.

Autant d’éléments, entre beaucoup d’autres, qui constituent les clés de son génie stratégique, et qui peuvent tout à fait nous servir de boussoles psychologiques dans notre conflit actuel avec les Turcs.

Notre armée, aux dires des experts, est de taille à défendre et protéger la patrie. Il n’est pas nécessaire pour l’instant de tomber dans le piège des Turcs et d’attaquer au-delà de nos besoins défensifs. En revanche, nous pouvons pleinement passer à l’attaque dans le domaine culturel. La plupart des pays parmi les plus puissants du monde aiment l’histoire et la culture grecques.

Qu’est-ce qui nous empêche de mettre en avant la diplomatie culturelle et de commencer à informer tout le monde de la situation ? Qu’est-ce qui nous empêche d’employer nos forces culturelles, en guise de tactique et de stratégie, de manière à faire croître le nombre de nos amis et à élargir ainsi un front anti-turc, en exposant clairement pourquoi nous sommes dans notre droit ?

Rien ne nous en empêche. Nous avons l’avantage de la civilisation, face aux Turcs qui n’ont pour avantage que des massacres et des crimes contre l’humanité. Ne perdons pas de vue le cas des Arméniens. À partir du commerce et de leur culture religieuse, ils ont noué de fortes alliances avec la France et d’autres pays : ils ont ainsi obtenu la reconnaissance du génocide historique qu’ils ont subi et recruté aujourd’hui de puissants alliés dans le monde civilisé.

À nous d’agir de la même façon. Nous avons notre histoire, notre philosophie, nos lettres et nos arts. Nous avons une culture humaniste. Ce sont sur ces fondations-là que s’est bâtie la culture Européenne. Ces fondements, il convient de les ranimer et de les rallier à nous. N’oublions pas Delacroix ou Byron qui ont suscité l’indignation du monde à propos du sort de la Grèce. N’oublions pas tous les poètes ou les philosophes qui l’ont soutenue. C’est ainsi que nous surmonterons le problème.

Alexandre le Grand a entamé le dialogue avec les autres cultures, dont les singularités généralement ne le gênaient pas. C’est ainsi qu’il s’est concilié le coeur des peupkes et qu’il a gagné. Ce n’est pas seulement militairement qu’il a gagné, c’est surtout culturellement.

Pourquoi ne pas faire comme lui ? Ayons d’un côté notre défense prête et forte pour protéger notre pays. De l’autre, soyons constamment attentifs à susciter l’attirance culturelle chez nos alliés potentiels. Avec ces deux atouts, nous pouvons jouer gagnants. Avec ces deux atouts, nous transférons la peur dans le camp d’Erdogan, qui va devoir redouter la coalition d’un front anti-turc. Avec ces deux atouts, nous pouvons également consolider notre politique économique, chose que j’évoquerai dans un prochain article. Avec ces deux atouts, nous renforçons notre identité. Et dès lors nous n’avons rien à craindre. De la stratégie d’Alexandre le Grand, apprenons donc à n’être pas infatués d’un nationalisme bancal et plein de forfanterie, mais plus que tout, apprenons à nous forger une mentalité tournée vers une connaissance correcte de soi, qui sera universelle parce qu’elle est grecque. Qui sera universelle parce que reposant sur la mesure et la justice. Or le droit, dans le conflit avec les Turcs, est avec nous. Alexandre le Grand peut devenir le cauchemar d’Erdogan.

 

Démosthè

 

“La Géoculture” par Démosthène Davvetas. • Hellenic Institute of Cultural Diplomacy (helleniculturaldiplomacy.com)

Στο CorfuTVnews 07.02.2021

Η παρέμβαση μου στο Corfu channel για τις ελληνικές ριζες του Ναπολέοντα

 

Ισλαμισμός, Βολταίροςκαι Τουρκια. (Ελεύθερος Τύπος 11.02.2021)

Ισλαμισμός, Βολταίροςκαι Τουρκια.

Τις μερες αυτες στην Γαλλια βιωνουμε ακομη ενα φαινομενο που δειχνει το μεταναστευτικο και ιδεολογικο αδιεξοδο που υπαρχει σε καποιες περιοχες της Γαλλιας. Στην περιοχη Trappes ,με 70% πλεον ισλαμικο πμηθυσμο ,ενας καθηγητης φιλοσοφιας ,λογω απειλων ,χρειαζεται αστυνομικη προστασια για να μετακινηθει απο το σχολειο σπιτι του. Ο λογος; Διδασκει τ’ανθρωπινα δικαιωματ και την ελευθερια σκεψης υποστηριζοντας τις κοσμικες ιδεες. Κατι που δεν μοιαζει ναναι καλοδεχουμενο απο τους ισλαμιστικων τασεων μουσουλμανους. Ταυτοχρονα γινεται συζηυηση στην Γαλλικη βουλη για το νομοσχεδιο του Μακρον περι ” separatisme” ,δηλαδη για τα μετρα που πρεπει η πολιτεια να παρει για την προστασια της Δημοκρατιας απο τους φανατικους ισλαμιστες. Επισης η Τουρκια κατηγορειται οτι διεισδυει επικινδυνα στην Ευρωπη και την Γαλλικη κοινωνια. Ο πρωτος στοχος των τρομοκρατων ειναι η Γαλλια.

Απεναντι σ’αυτο το κλιμα που κυριαρχει στα ΜΜΕ και τον γενικο προβληματισμο για την απειλη απωλλειας ελεγχου της καταστασης, θυμαμαι τις τοσες σκηνες δολοφονικης βιας που ως τωρα γνωρισε η χωρα αυτη. Εχουμε συχνα την αίσθηση ότι βρισκομαστε μπροστά σ΄ ένα Αμερικάνικο φιλμ, με εκτελέσεις από κάποιους κατά συρροή δολοφόνους.. Σκηνές τρόμου, αποκαλυπτικές που φανέρωναν μια ψυχρότητα των εκτελεστών όπως τα βιντεοπαιχνίδια. Με μια μεγάλη διαφορά: άλλο οι φανταστικές σκηνές του κινηματογράφου κι άλλο η πραγματικότητα. Άλλο η δύναμη της τέχνης κι άλλο η βαρβαρότητα. Ο τρομοκράτης ενσαρκώνει την άρνηση της ανθρωπιάς. Οι δολοφόνοι των δημοσιογράφων του Charlie Hebdo, η των αλλων αθωων, διαφέρουν από τον κατά συρροή δολοφόνο. Γιατί δεν εκτίθενται σε άτομα, αλλά σε σύμβολα (π.χ. τους Εβραίους, τους δημοσιογράφους, τους αστυνομικούς κλπ). Θεωρούν τους εαυτούς τους το οπλισμένο χέρι του Αλλάχ, ο οποίος και θα τους μεταφέρει σε έναν άλλο ευτυχισμένο κόσμο. Οι Ισλαμιστές αυτοί, είναι η αρχή ενός νέου τύπου πολέμου όπου στόχος είναι ο οποιοσδήποτε. Κρυμμένοι στο ανώνυμο πλήθος μπορούν να χτυπήσουν ανά πάσα στιγμή. Φτάνουν μόνο κάποια δευτερόλεπτα για να ξεπεράσει ο φανατικός τη γραμμή της νομιμότητας και της λογικής και να περάσει στο χώρο της ανομίας και του παραλόγου. Πρέπει να είμαστε όλοι μας έτοιμοι να δεχτούμε ότι ο αγώνας των τζιχαντιστών-τρομοκρατών δεν είναι μία αντίδραση εναντίον της φτώχιας και του ρατσισμού, ούτε είναι μία αντίδραση στην ισραηλινο-παλαιστινιακή διαμάχη. Είναι κυρίως η μεταφορά του τζιχαντιστικού πολέμου από τη Μέση Ανατολή στην Ευρώπη. Η στρατηγική των Ισλαμιστών εκμεταλλεύεται τη Δημοκρατική ανοχή και μετατρέπει τις κοινωνίες μας σε μαλθακούς ασθενείς. Όμως αυτή η στάση δεν είναι η στάση του Ισλάμ.

Η μεγάλη πλειοψηφία των πιστών αντιτίθενται στην τρομοκρατία. Δεν υιοθετούν την πρακτική των τρομοκρατών. Υπάρχει όμως κι ένα είδος ένοχης σιωπής στη σχέση Ισλάμ-Ισλαμισμού, υπαρχρι η απουσία κριτικής παράδοσης. Δεν είναι αποδεκτό να γίνει κριτική της θρησκείας. Κάτι που αντίθετα γίνεται στη Δυτική Εκκλησία. Αυτό που σήμερα ίσως θα χρειαζόταν το Ισλάμ, είναι ένα είδος θεολογικού Διαφωτισμού, κάτι σα θρησκευτική επανάσταση, η οποία θα έβρισκε την ισορροπημένα δημιουργική απόσταση μεταξύ θρησκείας και πολιτείας. Χρειαζετσι εναν Βολταιρο .

Δημοσθένης Δαββέτας

Καθηγητης φιλοσοφιας της Τεχνης ,ποιητης εικαστικος,γεωπολιτιστικος αναλυτης.