Γερμανία: απο την ενοχή στην Θέληση για Δύναμη .
Η σύγχρονη Γερμανία γεννιέται απο τις στάχτες της. Χωρισμένη στο τέλος του δεύτερου παγκόσμιου πολέμου ,η σημερινή της προσωπικότητα χτίστηκε σε δυο βασικά στάδια. Το πρώτο , σημαδεύτηκε απο τις πολεμικές θηριωδίες που η χωρα προκάλεσε , τις γενοκτονίες, το ολοκαύτωμα. Κατ’αυτο ,ως ενοχη , ηθικού τραύματος , για να θυμηθώ τον Γάλλο ποιητή Μπουσκιε , μαζεύει τα κομμάτια της και αυτοαναλυομενη βάζει τα θεμέλια της αυτόγνωςιακης της ταυτότητας.Παραλληλα στηρίζει την νέα της πολιτική ζωή σε τρεις άξονες: τον Ατλαντικό ( η στενή της σχέση με τις ΗΠΑ κι ο,τι συνεπάγεται αυτό σε πολιτιστικό , εμπορικό κα ερευνητικά καινοτόμο επίπεδο),τον Ευρωπαϊκό (η σχέση της κυρίως με την Γαλλια) και τον οικονομικό εκσυγχρονισμό ( που καλύπτει την εκ συμφωνίας με τους νικητές συμμάχους γεωπολιτική της απουσία απο το παγκοςμιο πολιτικό παιχνίδι).Η ρεαλιστική της αυτόανάλυση συνοδευτηκε απο σωστή ακτονογραφηση της επερχόμενης παγκοσμιοποίησης. Κι όταν αυτή ήλθε , η Γερμανία ξεκινούσε το δεύτερο στάδιο της προσωπικότητας της , αυτό της επανένωσης της. Η συνειδητοποίηση του πλεονεκτήματος γρηγορης προσαρμογής στα νέα παγκόσμια δεδομένα, της ξυπνούν την “Θέληση για δύναμη”για να μιληςω μ’ορους Νιτςεικου λεξιλογίου , πουναι ιδιοσυγκρασιακό της στοιχείο . Και μπαίνει πρωταγωνιστικά στην καινούργια της φάση. Στηρίζεται και πάλι πολιτικά στους ήδη αρχικούς της τρεις άξονες.με βασικές όμως τώρα διάφορες. Η Αμερική ,αφήνοντας το ευρωπαϊκό της ενδιαφέρον για να στρέψει την προσοχή της κυρίως στη Ασία , της αφήνει χώρο και μοιραία της επιτρέπει ν’αυτονομηθει και να γίνει μια Γερμανία ιςχυρη. Παραλληλα η δυσκολία της Γαλλίας να προσαρμοστεί γρήγορα στην παγκοσμιοποίηση (λογω του ιστορικά εγγενους κρατισμού της) επιτρέπει στην Γερμανία να πάρει αρχηγικό ρόλο .Κι έτσι επιβάλλει την πολιτική της και την “παγκοσμιοποιημένη”οικονομική της αντίληψη: λιτότητα και προτεραιότητα πια ,όχι στον νόμο της ζήτησης ,αλλα σ’αυτον της προσφοράς. Οι άλλοτε ειρηνικές ψευδαισθήσεις περί Γερμανίας άλλαξαν και η χωρα τώρα οπλίζεται περισσότερο απ’ολες τις άλλες Ευρωπαϊκές, ενώ ο πολιτικός της ρεαλισμός , έστω και συχνά κυνικός, γινεται το Ευρωπαϊκό μοντέλο. Ο Αξιοθαύμαστος ρεαλισμός της βέβαια εμπεριέχει συχνά πρόβλημα ισορροπίας ανάμεσα στην Ηθική ( που ο προτεσταντισμός της πρεσβεύει) και την ρεαλιστική της πολιτική . Όπως για παράδειγμα στο μεταναστευτικό . Ναι μεν υποδέχεται γενναιόδωρα τους πρόσφυγες κι όλοι χειροκροτούν την Μερκελ θεωρώντας την μαλιςτα κάποιοι υποψήφια για Νόμπελ , αλλα ξέρουμε ότι το κάνει επιςης και για δημογραφική της ανανέωση κι ανάγκη νέου εργατικού δυναμικού. Κι άλλο παράδειγμα είναι οταν πάλι ,όπως συνηθίζει, κάνει μάθημα στους άλλους για το περιβάλλον κι η ίδια το δηλητηριάζει με σκάνδαλα όπως αυτό της Volkswagen.Αναμεσα σε ρεαλισμό κι ηθική η σημερινή Γερμανία δεν λειτουργεί με πάθη κι ιδεολογίες αλλα με συμφέροντα . Αυτό που είναι η γύρω μας πολιτική πραγματικότητα.
Δημοσθένης Δαββετας
Καθηγητης φιλοσοφίας Τέχνης στο IESA στο Παρισι,ποιητης, εικαστικός.